Stotram Sangrah
मराठी (Marathi)
Lakshmi
Kanakadhara Stotra
Shri Kanakadhara Stotram in Marathi (Kanakadhara Stotra)
सम्पूर्ण Shri Kanakadhara Stotram in Marathi (Kanakadhara Stotra) मूल श्लोक, English Transliteration एवं अर्थ सहित DevDhun पर पढ़ें।
Text:
अङ्गं हरेः पुलकभूषणमाश्रयन्ती
भृङ्गाङ्गनेव मुकुलाभरणं तमालम् ।
अङ्गीकृताखिलविभूतिरपाङ्गलीला
माङ्गल्यदास्तु मम मङ्गलदेवतायाः ॥ १ ॥
मुग्धा मुहुर्विदधती वदने मुरारेः
प्रेमत्रपाप्रणिहितानि गतागतानि ।
माला दृशोरमधुकरीव महोत्पले या
सा मे श्रियं दिशतु सागरसम्भवायाः ॥ २ ॥
आमीलिताक्षमधिगम्य मुदा मुकुन्द-
मानन्दकन्दमनिमेषमनङ्गतन्त्रम् ।
आकेकरस्थितकनीनिकपक्ष्मनेत्रं
भूत्यै भवेन्मम भुजङ्गशयाङ्गनायाः ॥ ३ ॥
बाह्वन्तरे मधुजितः श्रितकौस्तुभे या
हारावलीव हरिनीलमयी विभाति ।
कामप्रदा भगवतोऽपि कटाक्षमाला
कल्याणमावहतु मे कमलालयायाः ॥ ४ ॥
कालाम्बुदालिललितोरसि कैटभारे-
र्धाराधरे स्फुरति या तडिदङ्गनेव ।
मातुः समस्तजगतां महनीयमूर्ति-
र्भद्राणि मे दिशतु भार्गवनन्दनायाः ॥ ५ ॥
प्राप्तं पदं प्रथमतः खलु यत्प्रभावान्-
माङ्गल्यभाजि मधुमाथिनि मन्मथेन ।
मय्यापतेत्तदिह मन्थरमीक्षणार्धं
मन्दालसं च मकरालयकन्यकायाः ॥ ६ ॥
विश्वामरेन्द्रपदविभ्रमदानदक्ष-
मानन्दहेतुरधिकं मुरविद्विषोऽपि ।
ईषन्निषीदतु मयि क्षणमीक्षणार्ध-
मिन्दोवरोदरसहोदरमिन्दिरायाः ॥ ७ ॥
इष्टाविशिष्टमतयोऽपि यया दयार्द-
दृष्ट्या त्रिविष्टपपदं सुलभं लभन्ते ।
दृष्टिः प्रहृष्टकमलोदरदीप्तिरिष्टां
पुष्टिं कृषीष्ट मम पुष्करविष्टरायाः ॥ ८ ॥
दद्याद्दयानुपवनो द्रविणाम्बुधारा-
मस्मिन्नकिञ्चनविहङ्गशिशौ विषण्णे ।
दुष्कर्मघर्ममपनीय चिराय दूरं
नारायणप्रणयिनीनयनाम्बुवाहः ॥ ९ ॥
गीर्देवतेति गरुडध्वजसुन्दरीति
शाकम्भरीति शशिशेखरवल्लभेति ।
सृष्टिस्थितिप्रलयकेलिषु संस्थितायै
तस्यै नमस्त्रिभुवनैकगुरोस्तरुण्यै ॥ १० ॥
श्रुत्यै नमोऽस्तु शुभकर्मफलप्रसूत्यै
रत्यै नमोऽस्तु रमणीयगुणार्णवायै ।
शक्त्यै नमोऽस्तु शतपत्रनिकेतनायै
पुष्ट्यै नमोऽस्तु पुरुषोत्तमवल्लभायै ॥ ११ ॥
नमोऽस्तु नालीकनिभाननायै
नमोऽस्तु दुग्धोदधिजन्मभूम्यै ।
नमोऽस्तु सोमामृतसोदरायै
नमोऽस्तु नारायणवल्लभायै ॥ १२ ॥
नमोऽस्तु हेमाम्बुजपीठिकायै
नमोऽस्तु भूमण्डलनायिकायै ।
नमोऽस्तु देवादिदयापरायै
नमोऽस्तु शार्ङ्गयुधवल्लभायै ॥ १३ ॥
नमोऽस्तु देव्यै भृगुनन्दनायै
नमोऽस्तु विष्णोरुरसि स्थितायै ।
नमोऽस्तु लक्ष्म्यै कमलालयायै
नमोऽस्तु दामोदरवल्लभायै ॥ १४ ॥
नमोऽस्तु कान्त्यै कमलेक्षणायै
नमोऽस्तु भूत्यै भुवनप्रसूत्यै ।
नमोऽस्तु देवादिभिरर्चितायै
नमोऽस्तु नन्दात्मजवल्लभायै ॥ १५ ॥
सम्पत्कराणि सकलेन्द्रियनन्दनानि
साम्राज्यदानविभवानि सरोरुहाक्षि ।
त्वद्वन्दनानि दुरिताहरणोद्यतानि
मामेव मातरनिशं कलयन्तु मान्ये ॥ १६ ॥
यत्कटाक्षसमुपासनाविधिः
सेवकस्य सकलार्थसम्पदः ।
सन्तनोति वचनाङ्गमानसै-
स्त्वां मुरारिहृदयेश्वरीं भजे ॥ १७ ॥
सरसिजनिलये सरोजहस्ते
धवलतमांशुकगन्धमाल्यशोभे ।
भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे
त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥ १८ ॥
दिग्घस्तिभिः कनककुम्भमुखावसृष्ट-
स्वर्वाहिनीविमलचारुजलप्लुताङ्गीम् ।
प्रातर्नमामि जगतां जननीमशेष-
लोकाधिनाथगृहिणीममृताब्धिपुत्रीम् ॥ १९ ॥
कमले कमलाक्षवल्लभे त्वं
करुणापूरतरङ्गितैरपाङ्गैः ।
अवलोकय मामकिञ्चनानां
प्रथमं मन्दिरमद्भुतप्रभावा ॥ २० ॥
भक्त्या स्तुवन्ति भुवनमातरमम्बिकाम-
निशं प्रपद्य शरणागतवत्सलां ताम् ।
ते सर्वसम्पदभिवृद्धिमवाप्य लोके
दीर्घायुषः सुमतिपुत्रयुता भवन्ति ॥ २१ ॥
॥ इति श्रीमच्छङ्कराचार्यविरचितं कनकधारास्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥
Angam Hareh Pulakabhooshanam Ashrayantee
Bhringanganeva Mukulabharanam Tamalam.
Angeekritakhilavibhootir Apangalīla
Mangalyadastu Mama Mangaladevātāyāh. (1)
Mugdha Muhur Vidadhatee Vadane Murareh
Prematrapapranihitani Gatagatani.
Mala Drishor Madhukareeva Mahotpale Ya
Sa Me Shriyam Dishatu Sagarasambhavayah. (2)
Ameelitaksham Adhigamya Muda Mukundam
Anandakandam Animisham Anangatantram.
Akekarasthitakaneenikapaksmanetram
Bhootyai Bhaven Mama Bhujangashayanganayah. (3)
Bahvantare Madhujitah Shritakaustubhe Ya
Haravaleeva Harineelamayee Vibhati.
Kamaprada Bhagavatoapi Katakshamala
Kalyanam Avahatu Me Kamalalāyāyāh. (4)
Kalambudalilalitōrasi Kaitabhareh
Dharadhare Sphurati Ya Tadidanganeva.
Matuh Samastajagatam Mahaneeyamoortir
Bhadrani Me Dishatu Bhargavanandanayah. (5)
Praptam Padam Prathamatah Khalu Yatprabhavan
Mangalyabhaji Madhumathini Manmathena.
Mayyapatet Tadiha Mantharam Eekshanardham
Mandalasam Cha Makaralayakanyakayah. (6)
Vishvamarendrapadavibhramadanadaksham
Anandahetur Adhikam Muravidvishoapi.
Eeshanniseedatu Mayi Kshanam Eekshanardham
Indeevarodarasahodaram Indirayah. (7)
Ishtavisishtamatayoapi Yaya Dayardra
Drishtya Trivishtapapadam Sulabham Labhante.
Drishtih Prahirishtakamalodaradeeptirishtam
Pushtim Krisheeshta Mama Pushkaravishtarāyāh. (8)
Dadyad Dayanupavano Dravinambudharam
Asminnakinchanavihangashishau Vishanne.
Dushkarmagharmam Apaneeya Chiraya Dooram
Narayanapranayineenayanambuvāhah. (9)
Geerdevateti Garudadhvajasundareeti
Shakambhareeti Shashishekharavallabheti.
Srishtisthitipralayakelishu Samsthitayai
Tasyai Namas Tribhuvanaikaguros Tarunyai. (10)
Shrutyai Namoastu Shubhakarmaphalaprasoothyai
Ratyai Namoastu Ramaneeyagunarnavayai.
Shaktyai Namoastu Shatapatraniketanayai
Pushtyai Namoastu Purushottamavallabhayai. (11)
Namoastu Naleekanibhananayai
Namoastu Dugdhodadhijanmabhoomyai.
Namoastu Somamritasodarayai
Namoastu Narayanavallabhayai. (12)
Namoastu Hemambujapeethikayai
Namoastu Bhoomandalanayikayai.
Namoastu Devadidayaparayai
Namoastu Sharngayudhavallabhayai. (13)
Namoastu Devyai Bhrigunandanayai
Namoastu Vishnor Urasi Sthitayai.
Namoastu Lakshmyai Kamalalayayai
Namoastu Damodaravallabhayai. (14)
Namoastu Kantyai Kamalekshanayai
Namoastu Bhootyai Bhuvanaprasoothyai.
Namoastu Devadibhirarchitayai
Namoastu Nandatmajavallabhayai. (15)
Sampatkarani Sakalendriyanandanani
Samrajyadanavibhavani Saroruhakshi.
Tvadvandanani Duritaharanodyatani
Mameva Mataranisham Kalayantu Manye. (16)
Yatkatakshasamupasanavidhih
Sevakasya Sakalarthasampadah.
Santanoti Vachanangamanasais
Tvam Murarihridayeshvareem Bhaje. (17)
Sarasijanilaye Sarojahaste
Dhavalatamamshukagandhamalyashobhe.
Bhagavati Harivallabhe Manojne
Tribhuvanabhootikari Praseeda Mahyam. (18)
Digghastibhih Kanakakumbhamukhavasrishta
Svarvahineevimalacharujalaplutangeem.
Pratar Namami Jagatam Jananeem Ashesha
Lokadhinathagrihineem Amritabdhiputreem. (19)
Kamale Kamalakshavallabhe Tvam
Karunapooratarangitair Apangaih.
Avalokaya Mam Akinchananam
Prathamam Mandiram Adbhutaprabhāva. (20)
Bhaktya Stuvanti Bhuvanamataram Ambikam
Anisham Prapadya Sharanagatavatsalam Tam.
Te Sarvasampadabhivriddhim Avapya Loke
Deerghayushah Sumatiputrayuta Bhavanti. (21)
|| Iti Shrimad Shankaracharya Virachitam Kanakadhara Stotram Sampoornam ||
अङ्गं हरेः पुलकभूषणमाश्रयन्ती
भृङ्गाङ्गनेव मुकुलाभरणं तमालम् ।
अङ्गीकृताखिलविभूतिरपाङ्गलीला
माङ्गल्यदास्तु मम मङ्गलदेवतायाः ॥ १ ॥
Angam Hareh Pulakabhooshanam Ashrayantee
Bhringanganeva Mukulabharanam Tamalam.
Angeekritakhilavibhootir Apangalīla
Mangalyadastu Mama Mangaladevātāyāh. (1)
मुग्धा मुहुर्विदधती वदने मुरारेः
प्रेमत्रपाप्रणिहितानि गतागतानि ।
माला दृशोरमधुकरीव महोत्पले या
सा मे श्रियं दिशतु सागरसम्भवायाः ॥ २ ॥
Mugdha Muhur Vidadhatee Vadane Murareh
Prematrapapranihitani Gatagatani.
Mala Drishor Madhukareeva Mahotpale Ya
Sa Me Shriyam Dishatu Sagarasambhavayah. (2)
आमीलिताक्षमधिगम्य मुदा मुकुन्द-
मानन्दकन्दमनिमेषमनङ्गतन्त्रम् ।
आकेकरस्थितकनीनिकपक्ष्मनेत्रं
भूत्यै भवेन्मम भुजङ्गशयाङ्गनायाः ॥ ३ ॥
Ameelitaksham Adhigamya Muda Mukundam
Anandakandam Animisham Anangatantram.
Akekarasthitakaneenikapaksmanetram
Bhootyai Bhaven Mama Bhujangashayanganayah. (3)
बाह्वन्तरे मधुजितः श्रितकौस्तुभे या
हारावलीव हरिनीलमयी विभाति ।
कामप्रदा भगवतोऽपि कटाक्षमाला
कल्याणमावहतु मे कमलालयायाः ॥ ४ ॥
Bahvantare Madhujitah Shritakaustubhe Ya
Haravaleeva Harineelamayee Vibhati.
Kamaprada Bhagavatoapi Katakshamala
Kalyanam Avahatu Me Kamalalāyāyāh. (4)
कालाम्बुदालिललितोरसि कैटभारे-
र्धाराधरे स्फुरति या तडिदङ्गनेव ।
मातुः समस्तजगतां महनीयमूर्ति-
र्भद्राणि मे दिशतु भार्गवनन्दनायाः ॥ ५ ॥
Kalambudalilalitōrasi Kaitabhareh
Dharadhare Sphurati Ya Tadidanganeva.
Matuh Samastajagatam Mahaneeyamoortir
Bhadrani Me Dishatu Bhargavanandanayah. (5)
प्राप्तं पदं प्रथमतः खलु यत्प्रभावान्-
माङ्गल्यभाजि मधुमाथिनि मन्मथेन ।
मय्यापतेत्तदिह मन्थरमीक्षणार्धं
मन्दालसं च मकरालयकन्यकायाः ॥ ६ ॥
Praptam Padam Prathamatah Khalu Yatprabhavan
Mangalyabhaji Madhumathini Manmathena.
Mayyapatet Tadiha Mantharam Eekshanardham
Mandalasam Cha Makaralayakanyakayah. (6)
विश्वामरेन्द्रपदविभ्रमदानदक्ष-
मानन्दहेतुरधिकं मुरविद्विषोऽपि ।
ईषन्निषीदतु मयि क्षणमीक्षणार्ध-
मिन्दोवरोदरसहोदरमिन्दिरायाः ॥ ७ ॥
Vishvamarendrapadavibhramadanadaksham
Anandahetur Adhikam Muravidvishoapi.
Eeshanniseedatu Mayi Kshanam Eekshanardham
Indeevarodarasahodaram Indirayah. (7)
इष्टाविशिष्टमतयोऽपि यया दयार्द-
दृष्ट्या त्रिविष्टपपदं सुलभं लभन्ते ।
दृष्टिः प्रहृष्टकमलोदरदीप्तिरिष्टां
पुष्टिं कृषीष्ट मम पुष्करविष्टरायाः ॥ ८ ॥
Ishtavisishtamatayoapi Yaya Dayardra
Drishtya Trivishtapapadam Sulabham Labhante.
Drishtih Prahirishtakamalodaradeeptirishtam
Pushtim Krisheeshta Mama Pushkaravishtarāyāh. (8)
दद्याद्दयानुपवनो द्रविणाम्बुधारा-
मस्मिन्नकिञ्चनविहङ्गशिशौ विषण्णे ।
दुष्कर्मघर्ममपनीय चिराय दूरं
नारायणप्रणयिनीनयनाम्बुवाहः ॥ ९ ॥
Dadyad Dayanupavano Dravinambudharam
Asminnakinchanavihangashishau Vishanne.
Dushkarmagharmam Apaneeya Chiraya Dooram
Narayanapranayineenayanambuvāhah. (9)
गीर्देवतेति गरुडध्वजसुन्दरीति
शाकम्भरीति शशिशेखरवल्लभेति ।
सृष्टिस्थितिप्रलयकेलिषु संस्थितायै
तस्यै नमस्त्रिभुवनैकगुरोस्तरुण्यै ॥ १० ॥
Geerdevateti Garudadhvajasundareeti
Shakambhareeti Shashishekharavallabheti.
Srishtisthitipralayakelishu Samsthitayai
Tasyai Namas Tribhuvanaikaguros Tarunyai. (10)
श्रुत्यै नमोऽस्तु शुभकर्मफलप्रसूत्यै
रत्यै नमोऽस्तु रमणीयगुणार्णवायै ।
शक्त्यै नमोऽस्तु शतपत्रनिकेतनायै
पुष्ट्यै नमोऽस्तु पुरुषोत्तमवल्लभायै ॥ ११ ॥
Shrutyai Namoastu Shubhakarmaphalaprasoothyai
Ratyai Namoastu Ramaneeyagunarnavayai.
Shaktyai Namoastu Shatapatraniketanayai
Pushtyai Namoastu Purushottamavallabhayai. (11)
नमोऽस्तु नालीकनिभाननायै
नमोऽस्तु दुग्धोदधिजन्मभूम्यै ।
नमोऽस्तु सोमामृतसोदरायै
नमोऽस्तु नारायणवल्लभायै ॥ १२ ॥
Namoastu Naleekanibhananayai
Namoastu Dugdhodadhijanmabhoomyai.
Namoastu Somamritasodarayai
Namoastu Narayanavallabhayai. (12)
नमोऽस्तु हेमाम्बुजपीठिकायै
नमोऽस्तु भूमण्डलनायिकायै ।
नमोऽस्तु देवादिदयापरायै
नमोऽस्तु शार्ङ्गयुधवल्लभायै ॥ १३ ॥
Namoastu Hemambujapeethikayai
Namoastu Bhoomandalanayikayai.
Namoastu Devadidayaparayai
Namoastu Sharngayudhavallabhayai. (13)
नमोऽस्तु देव्यै भृगुनन्दनायै
नमोऽस्तु विष्णोरुरसि स्थितायै ।
नमोऽस्तु लक्ष्म्यै कमलालयायै
नमोऽस्तु दामोदरवल्लभायै ॥ १४ ॥
Namoastu Devyai Bhrigunandanayai
Namoastu Vishnor Urasi Sthitayai.
Namoastu Lakshmyai Kamalalayayai
Namoastu Damodaravallabhayai. (14)
नमोऽस्तु कान्त्यै कमलेक्षणायै
नमोऽस्तु भूत्यै भुवनप्रसूत्यै ।
नमोऽस्तु देवादिभिरर्चितायै
नमोऽस्तु नन्दात्मजवल्लभायै ॥ १५ ॥
Namoastu Kantyai Kamalekshanayai
Namoastu Bhootyai Bhuvanaprasoothyai.
Namoastu Devadibhirarchitayai
Namoastu Nandatmajavallabhayai. (15)
सम्पत्कराणि सकलेन्द्रियनन्दनानि
साम्राज्यदानविभवानि सरोरुहाक्षि ।
त्वद्वन्दनानि दुरिताहरणोद्यतानि
मामेव मातरनिशं कलयन्तु मान्ये ॥ १६ ॥
Sampatkarani Sakalendriyanandanani
Samrajyadanavibhavani Saroruhakshi.
Tvadvandanani Duritaharanodyatani
Mameva Mataranisham Kalayantu Manye. (16)
यत्कटाक्षसमुपासनाविधिः
सेवकस्य सकलार्थसम्पदः ।
सन्तनोति वचनाङ्गमानसै-
स्त्वां मुरारिहृदयेश्वरीं भजे ॥ १७ ॥
Yatkatakshasamupasanavidhih
Sevakasya Sakalarthasampadah.
Santanoti Vachanangamanasais
Tvam Murarihridayeshvareem Bhaje. (17)
सरसिजनिलये सरोजहस्ते
धवलतमांशुकगन्धमाल्यशोभे ।
भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे
त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥ १८ ॥
Sarasijanilaye Sarojahaste
Dhavalatamamshukagandhamalyashobhe.
Bhagavati Harivallabhe Manojne
Tribhuvanabhootikari Praseeda Mahyam. (18)
दिग्घस्तिभिः कनककुम्भमुखावसृष्ट-
स्वर्वाहिनीविमलचारुजलप्लुताङ्गीम् ।
प्रातर्नमामि जगतां जननीमशेष-
लोकाधिनाथगृहिणीममृताब्धिपुत्रीम् ॥ १९ ॥
Digghastibhih Kanakakumbhamukhavasrishta
Svarvahineevimalacharujalaplutangeem.
Pratar Namami Jagatam Jananeem Ashesha
Lokadhinathagrihineem Amritabdhiputreem. (19)
कमले कमलाक्षवल्लभे त्वं
करुणापूरतरङ्गितैरपाङ्गैः ।
अवलोकय मामकिञ्चनानां
प्रथमं मन्दिरमद्भुतप्रभावा ॥ २० ॥
Kamale Kamalakshavallabhe Tvam
Karunapooratarangitair Apangaih.
Avalokaya Mam Akinchananam
Prathamam Mandiram Adbhutaprabhāva. (20)
भक्त्या स्तुवन्ति भुवनमातरमम्बिकाम-
निशं प्रपद्य शरणागतवत्सलां ताम् ।
ते सर्वसम्पदभिवृद्धिमवाप्य लोके
दीर्घायुषः सुमतिपुत्रयुता भवन्ति ॥ २१ ॥
Bhaktya Stuvanti Bhuvanamataram Ambikam
Anisham Prapadya Sharanagatavatsalam Tam.
Te Sarvasampadabhivriddhim Avapya Loke
Deerghayushah Sumatiputrayuta Bhavanti. (21)
॥ इति श्रीमच्छङ्कराचार्यविरचितं कनकधारास्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥
|| Iti Shrimad Shankaracharya Virachitam Kanakadhara Stotram Sampoornam ||
अङ्गं हरेः पुलकभूषणमाश्रयन्ती
भृङ्गाङ्गनेव मुकुलाभरणं तमालम् ।
अङ्गीकृताखिलविभूतिरपाङ्गलीला
माङ्गल्यदास्तु मम मङ्गलदेवतायाः ॥ १ ॥
Angam Hareh Pulakabhooshanam Ashrayantee
Bhringanganeva Mukulabharanam Tamalam.
Angeekritakhilavibhootir Apangalīla
Mangalyadastu Mama Mangaladevātāyāh. (1)
भावार्थ: अङ्गं हरेः पुलकभूषणमाश्रयन्ती
भृङ्गाङ्गनेव मुकुलाभरणं तमालम् ।
अङ्गीकृताखिलविभूतिरपाङ्गलीला
माङ्गल्यदास्तु मम मङ्गलदेवतायाः ॥ १ ॥
arth -
जैसे भ्रमरी खिले हुए तमाल वृक्ष पर मँडराती है, उसी प्रकार जो श्रीहरि के रोमांचित अंगों पर मँडराकर आनन्दित होती हैं, सम्पूर्ण ऐश्वर्यों को धारण करने वाली उन परम मंगलमयी माँ महालक्ष्मी की कृपादृष्टि मेरे लिए परम मंगलकारी सिद्ध हो।
meaning -
Just as a dark honeybee flits playfully around a budding tamala tree, the sidelong glances of Mother Lakshmi delight in resting upon the thrilled form of Sri Hari; may that supreme auspicious Deity bestow her infinite grace upon me.
मुग्धा मुहुर्विदधती वदने मुरारेः
प्रेमत्रपाप्रणिहितानि गतागतानि ।
माला दृशोरमधुकरीव महोत्पले या
सा मे श्रियं दिशतु सागरसम्भवायाः ॥ २ ॥
Mugdha Muhur Vidadhatee Vadane Murareh
Prematrapapranihitani Gatagatani.
Mala Drishor Madhukareeva Mahotpale Ya
Sa Me Shriyam Dishatu Sagarasambhavayah. (2)
भावार्थ: मुग्धा मुहुर्विदधती वदने मुरारेः
प्रेमत्रपाप्रणिहितानि गतागतानि ।
माला दृशोरमधुकरीव महोत्पले या
सा मे श्रियं दिशतु सागरसम्भवायाः ॥ २ ॥
arth -
जो प्रेम और लज्जा के कारण भगवान मुरारी के मुखारविन्द पर बार-बार आती और लौटती हैं, नीलकमल पर भ्रमरी की पंक्ति के समान सुशोभित समुद्रतनया महालक्ष्मी की वह मनोहारी दृष्टि मुझे परम समृद्धि प्रदान करे।
meaning -
Turning again and again towards Murari's face with deep love and modest reserve, resembling a string of bees hovering over a blue lotus—may those enchanting eyes of the Ocean-born Mother bless me with abundance.
आमीलिताक्षमधिगम्य मुदा मुकुन्द-
मानन्दकन्दमनिमेषमनङ्गतन्त्रम् ।
आकेकरस्थितकनीनिकपक्ष्मनेत्रं
भूत्यै भवेन्मम भुजङ्गशयाङ्गनायाः ॥ ३ ॥
Ameelitaksham Adhigamya Muda Mukundam
Anandakandam Animisham Anangatantram.
Akekarasthitakaneenikapaksmanetram
Bhootyai Bhaven Mama Bhujangashayanganayah. (3)
बाह्वन्तरे मधुजितः श्रितकौस्तुभे या
हारावलीव हरिनीलमयी विभाति ।
कामप्रदा भगवतोऽपि कटाक्षमाला
कल्याणमावहतु मे कमलालयायाः ॥ ४ ॥
Bahvantare Madhujitah Shritakaustubhe Ya
Haravaleeva Harineelamayee Vibhati.
Kamaprada Bhagavatoapi Katakshamala
Kalyanam Avahatu Me Kamalalāyāyāh. (4)
भावार्थ: बाह्वन्तरे मधुजितः श्रितकौस्तुभे या
हारावलीव हरिनीलमयी विभाति ।
कामप्रदा भगवतोऽपि कटाक्षमाला
कल्याणमावहतु मे कमलालयायाः ॥ ४ ॥
arth -
भगवान मधुसूदन के वक्षःस्थल पर कौस्तुभ मणि के समीप जो नीलमणि के हार के समान सुशोभित होती हैं, भगवान श्रीहरि की भी सभी कामनाओं को पूर्ण करने वाली कमलालया महालक्ष्मी की वह कृपा-कटाक्ष दृष्टि मेरा कल्याण करे।
meaning -
Gleaming across Sri Hari's breast near the radiant Kaustubha gem like a garland of sapphires, fulfilling even the divine wishes of the Lord Himself—may the grace-filled glance of lotus-dwelling Lakshmi usher in my supreme welfare.
कालाम्बुदालिललितोरसि कैटभारे-
र्धाराधरे स्फुरति या तडिदङ्गनेव ।
मातुः समस्तजगतां महनीयमूर्ति-
र्भद्राणि मे दिशतु भार्गवनन्दनायाः ॥ ५ ॥
Kalambudalilalitōrasi Kaitabhareh
Dharadhare Sphurati Ya Tadidanganeva.
Matuh Samastajagatam Mahaneeyamoortir
Bhadrani Me Dishatu Bhargavanandanayah. (5)
प्राप्तं पदं प्रथमतः खलु यत्प्रभावान्-
माङ्गल्यभाजि मधुमाथिनि मन्मथेन ।
मय्यापतेत्तदिह मन्थरमीक्षणार्धं
मन्दालसं च मकरालयकन्यकायाः ॥ ६ ॥
Praptam Padam Prathamatah Khalu Yatprabhavan
Mangalyabhaji Madhumathini Manmathena.
Mayyapatet Tadiha Mantharam Eekshanardham
Mandalasam Cha Makaralayakanyakayah. (6)
विश्वामरेन्द्रपदविभ्रमदानदक्ष-
मानन्दहेतुरधिकं मुरविद्विषोऽपि ।
ईषन्निषीदतु मयि क्षणमीक्षणार्ध-
मिन्दोवरोदरसहोदरमिन्दिरायाः ॥ ७ ॥
Vishvamarendrapadavibhramadanadaksham
Anandahetur Adhikam Muravidvishoapi.
Eeshanniseedatu Mayi Kshanam Eekshanardham
Indeevarodarasahodaram Indirayah. (7)
इष्टाविशिष्टमतयोऽपि यया दयार्द-
दृष्ट्या त्रिविष्टपपदं सुलभं लभन्ते ।
दृष्टिः प्रहृष्टकमलोदरदीप्तिरिष्टां
पुष्टिं कृषीष्ट मम पुष्करविष्टरायाः ॥ ८ ॥
Ishtavisishtamatayoapi Yaya Dayardra
Drishtya Trivishtapapadam Sulabham Labhante.
Drishtih Prahirishtakamalodaradeeptirishtam
Pushtim Krisheeshta Mama Pushkaravishtarāyāh. (8)
दद्याद्दयानुपवनो द्रविणाम्बुधारा-
मस्मिन्नकिञ्चनविहङ्गशिशौ विषण्णे ।
दुष्कर्मघर्ममपनीय चिराय दूरं
नारायणप्रणयिनीनयनाम्बुवाहः ॥ ९ ॥
Dadyad Dayanupavano Dravinambudharam
Asminnakinchanavihangashishau Vishanne.
Dushkarmagharmam Apaneeya Chiraya Dooram
Narayanapranayineenayanambuvāhah. (9)
भावार्थ: दद्याद्दयानुपवनो द्रविणाम्बुधारा-
मस्मिन्नकिञ्चनविहङ्गशिशौ विषण्णे ।
दुष्कर्मघर्ममपनीय चिराय दूरं
नारायणप्रणयिनीनयनाम्बुवाहः ॥ ९ ॥
arth -
पूर्वजन्मों के दुष्कर्म रूपी प्रचण्ड ताप को सदा के लिए दूर कर, इस दीन-हीन चातक शिशु के समान मुझ अकिंचन पर नारायणप्रिया के नयन रूपी मेघ अपनी दया रूपी मन्द पवन से धन रूपी अमृत जल की वर्षा करें।
meaning -
Dispelling forever the scorching heat of past demerits, may the cloud-like eyes of Narayana's beloved, stirred by the gentle breeze of Her compassion, pour down a rain of golden prosperity upon this humble, helpless bird.
गीर्देवतेति गरुडध्वजसुन्दरीति
शाकम्भरीति शशिशेखरवल्लभेति ।
सृष्टिस्थितिप्रलयकेलिषु संस्थितायै
तस्यै नमस्त्रिभुवनैकगुरोस्तरुण्यै ॥ १० ॥
Geerdevateti Garudadhvajasundareeti
Shakambhareeti Shashishekharavallabheti.
Srishtisthitipralayakelishu Samsthitayai
Tasyai Namas Tribhuvanaikaguros Tarunyai. (10)
श्रुत्यै नमोऽस्तु शुभकर्मफलप्रसूत्यै
रत्यै नमोऽस्तु रमणीयगुणार्णवायै ।
शक्त्यै नमोऽस्तु शतपत्रनिकेतनायै
पुष्ट्यै नमोऽस्तु पुरुषोत्तमवल्लभायै ॥ ११ ॥
Shrutyai Namoastu Shubhakarmaphalaprasoothyai
Ratyai Namoastu Ramaneeyagunarnavayai.
Shaktyai Namoastu Shatapatraniketanayai
Pushtyai Namoastu Purushottamavallabhayai. (11)
नमोऽस्तु नालीकनिभाननायै
नमोऽस्तु दुग्धोदधिजन्मभूम्यै ।
नमोऽस्तु सोमामृतसोदरायै
नमोऽस्तु नारायणवल्लभायै ॥ १२ ॥
Namoastu Naleekanibhananayai
Namoastu Dugdhodadhijanmabhoomyai.
Namoastu Somamritasodarayai
Namoastu Narayanavallabhayai. (12)
नमोऽस्तु हेमाम्बुजपीठिकायै
नमोऽस्तु भूमण्डलनायिकायै ।
नमोऽस्तु देवादिदयापरायै
नमोऽस्तु शार्ङ्गयुधवल्लभायै ॥ १३ ॥
Namoastu Hemambujapeethikayai
Namoastu Bhoomandalanayikayai.
Namoastu Devadidayaparayai
Namoastu Sharngayudhavallabhayai. (13)
नमोऽस्तु देव्यै भृगुनन्दनायै
नमोऽस्तु विष्णोरुरसि स्थितायै ।
नमोऽस्तु लक्ष्म्यै कमलालयायै
नमोऽस्तु दामोदरवल्लभायै ॥ १४ ॥
Namoastu Devyai Bhrigunandanayai
Namoastu Vishnor Urasi Sthitayai.
Namoastu Lakshmyai Kamalalayayai
Namoastu Damodaravallabhayai. (14)
नमोऽस्तु कान्त्यै कमलेक्षणायै
नमोऽस्तु भूत्यै भुवनप्रसूत्यै ।
नमोऽस्तु देवादिभिरर्चितायै
नमोऽस्तु नन्दात्मजवल्लभायै ॥ १५ ॥
Namoastu Kantyai Kamalekshanayai
Namoastu Bhootyai Bhuvanaprasoothyai.
Namoastu Devadibhirarchitayai
Namoastu Nandatmajavallabhayai. (15)
सम्पत्कराणि सकलेन्द्रियनन्दनानि
साम्राज्यदानविभवानि सरोरुहाक्षि ।
त्वद्वन्दनानि दुरिताहरणोद्यतानि
मामेव मातरनिशं कलयन्तु मान्ये ॥ १६ ॥
Sampatkarani Sakalendriyanandanani
Samrajyadanavibhavani Saroruhakshi.
Tvadvandanani Duritaharanodyatani
Mameva Mataranisham Kalayantu Manye. (16)
यत्कटाक्षसमुपासनाविधिः
सेवकस्य सकलार्थसम्पदः ।
सन्तनोति वचनाङ्गमानसै-
स्त्वां मुरारिहृदयेश्वरीं भजे ॥ १७ ॥
Yatkatakshasamupasanavidhih
Sevakasya Sakalarthasampadah.
Santanoti Vachanangamanasais
Tvam Murarihridayeshvareem Bhaje. (17)
सरसिजनिलये सरोजहस्ते
धवलतमांशुकगन्धमाल्यशोभे ।
भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे
त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥ १८ ॥
Sarasijanilaye Sarojahaste
Dhavalatamamshukagandhamalyashobhe.
Bhagavati Harivallabhe Manojne
Tribhuvanabhootikari Praseeda Mahyam. (18)
भावार्थ: सरसिजनिलये सरोजहस्ते
धवलतमांशुकगन्धमाल्यशोभे ।
भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे
त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥ १८ ॥
arth -
हे कमलनिवासिनी! हाथों में कमल धारण करने वाली, धवल वस्त्र, दिव्य सुगन्ध और पुष्पमाला से सुशोभित, तीनों लोकों को ऐश्वर्य देने वाली श्रीहरिप्रिया भगवती! मुझ दीन पर प्रसन्न होइए।
meaning -
Dwelling in the lotus, holding lotuses in Your hands, resplendent in purest white robes and fragrant flower garlands, Hari's beloved Empress who enriches all three worlds—be pleased and shower your grace upon me!
दिग्घस्तिभिः कनककुम्भमुखावसृष्ट-
स्वर्वाहिनीविमलचारुजलप्लुताङ्गीम् ।
प्रातर्नमामि जगतां जननीमशेष-
लोकाधिनाथगृहिणीममृताब्धिपुत्रीम् ॥ १९ ॥
Digghastibhih Kanakakumbhamukhavasrishta
Svarvahineevimalacharujalaplutangeem.
Pratar Namami Jagatam Jananeem Ashesha
Lokadhinathagrihineem Amritabdhiputreem. (19)
कमले कमलाक्षवल्लभे त्वं
करुणापूरतरङ्गितैरपाङ्गैः ।
अवलोकय मामकिञ्चनानां
प्रथमं मन्दिरमद्भुतप्रभावा ॥ २० ॥
Kamale Kamalakshavallabhe Tvam
Karunapooratarangitair Apangaih.
Avalokaya Mam Akinchananam
Prathamam Mandiram Adbhutaprabhāva. (20)
भावार्थ: कमले कमलाक्षवल्लभे त्वं
करुणापूरतरङ्गितैरपाङ्गैः ।
अवलोकय मामकिञ्चनानां
प्रथमं मन्दिरमद्भुतप्रभावा ॥ २० ॥
arth -
हे कमलनयना! हे कमलनयन श्रीहरि की वल्लभा! असीम करुणा की तरंगों से युक्त अपनी कृपादृष्टि से, मुझ निर्धनों के शिरोमणि की ओर निहारकर अपनी अद्भुत शक्ति से मेरा उद्धार कीजिए।
meaning -
O Lotus-like Goddess, beloved of the Lotus-eyed Lord! With sidelong glances undulating with deep waves of compassion, cast Your merciful gaze upon me—foremost among the destitute—and reveal Your wondrous grace.
भक्त्या स्तुवन्ति भुवनमातरमम्बिकाम-
निशं प्रपद्य शरणागतवत्सलां ताम् ।
ते सर्वसम्पदभिवृद्धिमवाप्य लोके
दीर्घायुषः सुमतिपुत्रयुता भवन्ति ॥ २१ ॥
Bhaktya Stuvanti Bhuvanamataram Ambikam
Anisham Prapadya Sharanagatavatsalam Tam.
Te Sarvasampadabhivriddhim Avapya Loke
Deerghayushah Sumatiputrayuta Bhavanti. (21)
॥ इति श्रीमच्छङ्कराचार्यविरचितं कनकधारास्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥
|| Iti Shrimad Shankaracharya Virachitam Kanakadhara Stotram Sampoornam ||
भावार्थ (Spiritual Wisdom & Summary)
--------------
अङ्गं हरेः पुलकभूषणमाश्रयन्ती
भृङ्गाङ्गनेव मुकुलाभरणं तमालम् ।
अङ्गीकृताखिलविभूतिरपाङ्गलीला
माङ्गल्यदास्तु मम मङ्गलदेवतायाः ॥ १ ॥
arth -
जैसे भ्रमरी खिले हुए तमाल वृक्ष पर मँडराती है, उसी प्रकार जो श्रीहरि के रोमांचित अंगों पर मँडराकर आनन्दित होती हैं, सम्पूर्ण ऐश्वर्यों को धारण करने वाली उन परम मंगलमयी माँ महालक्ष्मी की कृपादृष्टि मेरे लिए परम मंगलकारी सिद्ध हो।
meaning -
Just as a dark honeybee flits playfully around a budding tamala tree, the sidelong glances of Mother Lakshmi delight in resting upon the thrilled form of Sri Hari; may that supreme auspicious Deity bestow her infinite grace upon me.
--------------
--------------
मुग्धा मुहुर्विदधती वदने मुरारेः
प्रेमत्रपाप्रणिहितानि गतागतानि ।
माला दृशोरमधुकरीव महोत्पले या
सा मे श्रियं दिशतु सागरसम्भवायाः ॥ २ ॥
arth -
जो प्रेम और लज्जा के कारण भगवान मुरारी के मुखारविन्द पर बार-बार आती और लौटती हैं, नीलकमल पर भ्रमरी की पंक्ति के समान सुशोभित समुद्रतनया महालक्ष्मी की वह मनोहारी दृष्टि मुझे परम समृद्धि प्रदान करे।
meaning -
Turning again and again towards Murari's face with deep love and modest reserve, resembling a string of bees hovering over a blue lotus—may those enchanting eyes of the Ocean-born Mother bless me with abundance.
--------------
--------------
बाह्वन्तरे मधुजितः श्रितकौस्तुभे या
हारावलीव हरिनीलमयी विभाति ।
कामप्रदा भगवतोऽपि कटाक्षमाला
कल्याणमावहतु मे कमलालयायाः ॥ ४ ॥
arth -
भगवान मधुसूदन के वक्षःस्थल पर कौस्तुभ मणि के समीप जो नीलमणि के हार के समान सुशोभित होती हैं, भगवान श्रीहरि की भी सभी कामनाओं को पूर्ण करने वाली कमलालया महालक्ष्मी की वह कृपा-कटाक्ष दृष्टि मेरा कल्याण करे।
meaning -
Gleaming across Sri Hari's breast near the radiant Kaustubha gem like a garland of sapphires, fulfilling even the divine wishes of the Lord Himself—may the grace-filled glance of lotus-dwelling Lakshmi usher in my supreme welfare.
--------------
--------------
दद्याद्दयानुपवनो द्रविणाम्बुधारा-
मस्मिन्नकिञ्चनविहङ्गशिशौ विषण्णे ।
दुष्कर्मघर्ममपनीय चिराय दूरं
नारायणप्रणयिनीनयनाम्बुवाहः ॥ ९ ॥
arth -
पूर्वजन्मों के दुष्कर्म रूपी प्रचण्ड ताप को सदा के लिए दूर कर, इस दीन-हीन चातक शिशु के समान मुझ अकिंचन पर नारायणप्रिया के नयन रूपी मेघ अपनी दया रूपी मन्द पवन से धन रूपी अमृत जल की वर्षा करें।
meaning -
Dispelling forever the scorching heat of past demerits, may the cloud-like eyes of Narayana's beloved, stirred by the gentle breeze of Her compassion, pour down a rain of golden prosperity upon this humble, helpless bird.
--------------
--------------
सरसिजनिलये सरोजहस्ते
धवलतमांशुकगन्धमाल्यशोभे ।
भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे
त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥ १८ ॥
arth -
हे कमलनिवासिनी! हाथों में कमल धारण करने वाली, धवल वस्त्र, दिव्य सुगन्ध और पुष्पमाला से सुशोभित, तीनों लोकों को ऐश्वर्य देने वाली श्रीहरिप्रिया भगवती! मुझ दीन पर प्रसन्न होइए।
meaning -
Dwelling in the lotus, holding lotuses in Your hands, resplendent in purest white robes and fragrant flower garlands, Hari's beloved Empress who enriches all three worlds—be pleased and shower your grace upon me!
--------------
--------------
कमले कमलाक्षवल्लभे त्वं
करुणापूरतरङ्गितैरपाङ्गैः ।
अवलोकय मामकिञ्चनानां
प्रथमं मन्दिरमद्भुतप्रभावा ॥ २० ॥
arth -
हे कमलनयना! हे कमलनयन श्रीहरि की वल्लभा! असीम करुणा की तरंगों से युक्त अपनी कृपादृष्टि से, मुझ निर्धनों के शिरोमणि की ओर निहारकर अपनी अद्भुत शक्ति से मेरा उद्धार कीजिए।
meaning -
O Lotus-like Goddess, beloved of the Lotus-eyed Lord! With sidelong glances undulating with deep waves of compassion, cast Your merciful gaze upon me—foremost among the destitute—and reveal Your wondrous grace.
--------------
अङ्गं हरेः पुलकभूषणमाश्रयन्ती
भृङ्गाङ्गनेव मुकुलाभरणं तमालम् ।
अङ्गीकृताखिलविभूतिरपाङ्गलीला
माङ्गल्यदास्तु मम मङ्गलदेवतायाः ॥ १ ॥
arth -
जैसे भ्रमरी खिले हुए तमाल वृक्ष पर मँडराती है, उसी प्रकार जो श्रीहरि के रोमांचित अंगों पर मँडराकर आनन्दित होती हैं, सम्पूर्ण ऐश्वर्यों को धारण करने वाली उन परम मंगलमयी माँ महालक्ष्मी की कृपादृष्टि मेरे लिए परम मंगलकारी सिद्ध हो।
meaning -
Just as a dark honeybee flits playfully around a budding tamala tree, the sidelong glances of Mother Lakshmi delight in resting upon the thrilled form of Sri Hari; may that supreme auspicious Deity bestow her infinite grace upon me.
--------------
--------------
मुग्धा मुहुर्विदधती वदने मुरारेः
प्रेमत्रपाप्रणिहितानि गतागतानि ।
माला दृशोरमधुकरीव महोत्पले या
सा मे श्रियं दिशतु सागरसम्भवायाः ॥ २ ॥
arth -
जो प्रेम और लज्जा के कारण भगवान मुरारी के मुखारविन्द पर बार-बार आती और लौटती हैं, नीलकमल पर भ्रमरी की पंक्ति के समान सुशोभित समुद्रतनया महालक्ष्मी की वह मनोहारी दृष्टि मुझे परम समृद्धि प्रदान करे।
meaning -
Turning again and again towards Murari's face with deep love and modest reserve, resembling a string of bees hovering over a blue lotus—may those enchanting eyes of the Ocean-born Mother bless me with abundance.
--------------
--------------
बाह्वन्तरे मधुजितः श्रितकौस्तुभे या
हारावलीव हरिनीलमयी विभाति ।
कामप्रदा भगवतोऽपि कटाक्षमाला
कल्याणमावहतु मे कमलालयायाः ॥ ४ ॥
arth -
भगवान मधुसूदन के वक्षःस्थल पर कौस्तुभ मणि के समीप जो नीलमणि के हार के समान सुशोभित होती हैं, भगवान श्रीहरि की भी सभी कामनाओं को पूर्ण करने वाली कमलालया महालक्ष्मी की वह कृपा-कटाक्ष दृष्टि मेरा कल्याण करे।
meaning -
Gleaming across Sri Hari's breast near the radiant Kaustubha gem like a garland of sapphires, fulfilling even the divine wishes of the Lord Himself—may the grace-filled glance of lotus-dwelling Lakshmi usher in my supreme welfare.
--------------
--------------
दद्याद्दयानुपवनो द्रविणाम्बुधारा-
मस्मिन्नकिञ्चनविहङ्गशिशौ विषण्णे ।
दुष्कर्मघर्ममपनीय चिराय दूरं
नारायणप्रणयिनीनयनाम्बुवाहः ॥ ९ ॥
arth -
पूर्वजन्मों के दुष्कर्म रूपी प्रचण्ड ताप को सदा के लिए दूर कर, इस दीन-हीन चातक शिशु के समान मुझ अकिंचन पर नारायणप्रिया के नयन रूपी मेघ अपनी दया रूपी मन्द पवन से धन रूपी अमृत जल की वर्षा करें।
meaning -
Dispelling forever the scorching heat of past demerits, may the cloud-like eyes of Narayana's beloved, stirred by the gentle breeze of Her compassion, pour down a rain of golden prosperity upon this humble, helpless bird.
--------------
--------------
सरसिजनिलये सरोजहस्ते
धवलतमांशुकगन्धमाल्यशोभे ।
भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे
त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥ १८ ॥
arth -
हे कमलनिवासिनी! हाथों में कमल धारण करने वाली, धवल वस्त्र, दिव्य सुगन्ध और पुष्पमाला से सुशोभित, तीनों लोकों को ऐश्वर्य देने वाली श्रीहरिप्रिया भगवती! मुझ दीन पर प्रसन्न होइए।
meaning -
Dwelling in the lotus, holding lotuses in Your hands, resplendent in purest white robes and fragrant flower garlands, Hari's beloved Empress who enriches all three worlds—be pleased and shower your grace upon me!
--------------
--------------
कमले कमलाक्षवल्लभे त्वं
करुणापूरतरङ्गितैरपाङ्गैः ।
अवलोकय मामकिञ्चनानां
प्रथमं मन्दिरमद्भुतप्रभावा ॥ २० ॥
arth -
हे कमलनयना! हे कमलनयन श्रीहरि की वल्लभा! असीम करुणा की तरंगों से युक्त अपनी कृपादृष्टि से, मुझ निर्धनों के शिरोमणि की ओर निहारकर अपनी अद्भुत शक्ति से मेरा उद्धार कीजिए।
meaning -
O Lotus-like Goddess, beloved of the Lotus-eyed Lord! With sidelong glances undulating with deep waves of compassion, cast Your merciful gaze upon me—foremost among the destitute—and reveal Your wondrous grace.
--------------
Read Shri Kanakadhara Stotram in Marathi (Kanakadhara Stotra) in Other Indian Languages
Marathi Bhakti Portal
Explore authentic devotional hymns, stotras, and chalisas accurately translated into Marathi (मराठी) script with complete spiritual meanings.
All Marathi Prayers