Chalisa
বাংলা (Bengali)
Hanuman
শ্রী হনুমান চালীসা
শ্রী হনুমান চালীসা (Hanuman Chalisa in Bengali)
সম্পূর্ণ শ্রী হনুমান চালীসা (Hanuman Chalisa in Bengali) ৪০ চৌপাঈ, দোহা, বাংলা ভাবার্থ ও অডিও পাঠ সহ DevDhun-এ পড়ুন ও শুনুন।
Text:
দোহা
শ্রীগুরু চরন সরোজ রজ, নিজ মনু মুকুরু সুধারি।
বরনউঁ রঘুবর বিমল জসু, জো দাযকু ফল চারি॥
বুদ্ধিহীন তনু জানিকে, সুমিরৌ পবন-কুমার।
বল বুধি বিদ্যা দেহু মোহিং, হরহু কলেস বিকার॥
চৌপাঈ
জয হনুমান জ্ঞান গুন সাগর।
জয কপীস তিহুঁ লোক উজাগর॥ ॥ ১ ॥
রাম দূত অতুলিত বল ধামা।
অংজনি-পুত্র পবনসুত নামা॥ ॥ ২ ॥
মহাবীর বিক্রম বজরংগী।
কুমতি নিবার সুমতি কে সংগী॥ ॥ ৩ ॥
কংচন বরন বিরাজ সুবেসা।
কানন কুংডল কুংচিত কেসা॥ ॥ ৪ ॥
হাথ বজ্র ও ধ্বজা বিরাজৈ।
কাঁধে মূঁজ জনেঊ সাজৈ॥ ॥ ৫ ॥
সংকর সুবন কেসরীনংদন।
তেজ প্রতাপ মহা জগ বংদন॥ ॥ ৬ ॥
বিদ্যাবান গুনী অতি চাতুর।
রাম কাজ করিবে কো আতুর॥ ॥ ৭ ॥
প্রভু চরিত্র সুনিবে কো রসিযা।
রাম লখন সীতা মন বসিযা॥ ॥ ৮ ॥
সূক্ষ্ম রূপ ধরি সিযহিং দিখাবা।
বিকট রূপ ধরি লংক জরাবা॥ ॥ ৯ ॥
ভীম রূপ ধরি অসুর সঁহারে।
রামচংদ্র কে কাজ সঁবারে॥ ॥ ১০ ॥
লায সজীবন লখন জিযাযে।
শ্রীরঘুবীর হরষি উর লাযে॥ ॥ ১১ ॥
রঘুপতি কীহ্নী বহুত বড়াঈ।
তুম মম প্রিয ভরতহি সম ভাঈ॥ ॥ ১২ ॥
সহস বদন তুম্হরো জস গাবৈং।
অস কহি শ্রীপতি কণ্ঠ লগাবৈং॥ ॥ ১৩ ॥
সনকাদিক ব্রহ্মাদি মুনীসা।
নারদ সারদ সহিত অহীসা॥ ॥ ১৪ ॥
জম কুবের দিগপাল জহাঁ তে।
কবি কোবিদ কহি সকে কহাঁ তে॥ ॥ ১৫ ॥
তুম উপকার সুগ্রীবহিং কীহ্না।
রাম মিলায রাজ পদ দীহ্না॥ ॥ ১৬ ॥
তুম্হরো মংত্র বিভীষন মানা।
লংকেস্বর ভএ সব জগ জানা॥ ॥ ১৭ ॥
জুগ সহস্র জোজন পর ভানূ।
লীল্যো তাহি মধুর ফল জানূ॥ ॥ ১৮ ॥
প্রভু মুদ্রিকা মেলি মুখ মাহীং।
জলধি লাঁঘি গযে অচরজ নাহীং॥ ॥ ১৯ ॥
দুর্গম কাজ জগত কে জেতে।
সুগম অনুগ্রহ তুম্হারে তেতে॥ ॥ ২০ ॥
রাম দুআরে তুম রখবারে।
হোত ন আজ্ঞা বিনু পৈসারে॥ ॥ ২১ ॥
সব সুখ লহৈ তুম্হারী সরনা।
তুম রক্ষক কাহূ কো ডর না॥ ॥ ২২ ॥
আপপন তেজ সম্হারো আপৈ।
তীনোং লোক হাঁক তেং কাঁপৈ॥ ॥ ২৩ ॥
ভূত পিসাচ নিকট নহিং আবৈ।
মহাবীর জব নাম সুনাবৈ॥ ॥ ২৪ ॥
নাসৈ রোগ হরৈ সব পীরা।
জপত নিরংতর হনুমত বীরা॥ ॥ ২৫ ॥
সংকট তেং হনুমান ছুড়াবৈ।
মন ক্রম বচন ধ্যান জো লাবৈ॥ ॥ ২৬ ॥
সব পর রাম তপস্বী রাজা।
তিন কে কাজ সকল তুম সাজা॥ ॥ ২৭ ॥
ঔর মনোরথ জো কোঈ লাবৈ।
সোই অমিত জীবন ফল পাবৈ॥ ॥ ২৮ ॥
চারোং জুগ পরতাপ তুম্হারা।
হৈ পরসিদ্ধ জগত উজিযারা॥ ॥ ২৯ ॥
সাধু সন্ত কে তুম রখবারে।
অসুর নিকংদন রাম দুলারে॥ ॥ ৩০ ॥
অষ্ট সিদ্ধি নৌ নিধি কে দাতা।
অস বর দীন্হ জানকী মাতা॥ ॥ ৩১ ॥
রাম রসাযন তুম্হরে পাসা।
সদা রহো রঘুপতি কে দাসা॥ ॥ ৩২ ॥
তুম্হরে ভজন রাম কো পাবৈ।
জনম জনম কে দুখ বিসরাবৈ॥ ॥ ৩৩ ॥
অন্ত কাল রঘুবর পুর জাঈ।
জহাঁ জন্ম হরি-ভক্ত কহাঈ॥ ॥ ৩৪ ॥
ঔর দেবতা চিত্ত ন ধরঈ।
হনুমত সেই সর্ব সুখ করঈ॥ ॥ ৩৫ ॥
সংকট কটৈ মিটৈ সব পীরা।
জো সুমিরৈ হনুমত বলবীরা॥ ॥ ৩৬ ॥
জৈ জৈ জৈ হনুমান গোসাঈং।
কৃপা করহু গুরু দেব কী নাঈং॥ ॥ ৩৭ ॥
জো সত বার পাঠ কর কোঈ।
ছূটহি বংদি মহা সুখ হোঈ॥ ॥ ৩৮ ॥
জো যহ পঢ়ৈ হনুমান চালীসা।
হোয সিদ্ধি সাখী গউরীসা॥ ॥ ৩৯ ॥
তুলসীদাস সদা হরি চেরা।
কীজৈ নাথ হৃদয মঁহ ডেরা॥ ॥ ৪০ ॥
সমাপনী দোহা
সমাপনী দোহা
পবনতনয সংকট হরন, মংগল মূরতি রূপ।
রাম লখন সীতা সহিত, হৃদয বসহু সুর ভূপ॥
Doha
Shri Guru Charan Saroj Raj, Nij Manu Mukuru Sudhari.
Baranau Raghubar Bimal Jasu, Jo Dayaku Phal Chari.
Buddhiheen Tanu Janike, Sumirau Pawan-Kumar.
Bal Budhi Bidya Dehu Mohin, Harahu Kales Bikar.
Chaupai
Jai Hanuman Gyan Gun Sagar,
Jai Kapis Tihun Lok Ujagar.
Ram Doot Atulit Bal Dhama,
Anjani Putra Pawan Sut Nama.
Mahavir Bikram Bajrangi,
Kumati Nivar Sumati Ke Sangi.
Kanchan Baran Biraj Subesa,
Kanan Kundal Kunchit Kesa.
Hath Bajra O Dhwaja Birajai,
Kandhe Munj Janeu Sajai.
Sankar Suvan Kesarinandan,
Tej Pratap Maha Jag Bandan.
Vidyawan Guni Ati Chatur,
Ram Kaj Karibe Ko Aatur.
Prabhu Charitra Sunibe Ko Rasiya,
Ram Lakhan Sita Man Basiya.
Sukshma Roop Dhari Siyahin Dikhawa,
Bikat Roop Dhari Lanka Jarawa.
Bhim Roop Dhari Asur Samhare,
Ramchandra Ke Kaj Samware.
Laye Sanjivan Lakhan Jiyaye,
Shri Raghubir Harashi Ur Laye.
Raghupati Keenhi Bahut Badai,
Tum Mam Priya Bharatahi Sam Bhai.
Sahas Badan Tumharo Jas Gavain,
As Kahi Shripati Kanth Lagavain.
Sanakadik Brahmadi Munisa,
Narad Sarad Sahit Ahisa.
Jam Kuber Digpal Jahan Te,
Kabi Kobid Kah Sake Kahan Te.
Tum Upakar Sugreevahin Keenha,
Ram Milay Raj Pad Deenha.
Tumharo Mantra Vibhishan Mana,
Lankeswar Bhaye Sab Jag Jana.
Jug Sahastra Yojan Par Bhanu,
Leelyo Tahi Madhur Phal Janu.
Prabhu Mudrika Meli Mukh Maheen,
Jaladhi Langhi Gaye Achraj Naheen.
Durgam Kaj Jagat Ke Jete,
Sugam Anugraha Tumhre Tete.
Ram Duware Tum Rakaware,
Hot Na Agya Binu Paisare.
Sab Sukh Lahai Tumhari Sarna,
Tum Rakshak Kahu Ko Dar Na.
Aapan Tej Samharo Aapai,
Teenon Lok Hank Te Kanpai.
Bhoot Pisach Nikat Nahin Aavai,
Mahavir Jab Naam Sunavai.
Nasai Rog Harai Sab Peera,
Japat Nirantar Hanumat Beera.
Sankat Te Hanuman Chhudavai,
Man Kram Bachan Dhyan Jo Lavai.
Sab Par Ram Tapaswee Raja,
Tin Ke Kaj Sakal Tum Saja.
Aur Manorath Jo Koi Lavai,
Soi Amit Jeevan Phal Pavai.
Charon Jug Partap Tumhara,
Hai Parsiddhi Jagat Ujiyara.
Sadhu Sant Ke Tum Rakaware,
Asur Nikandan Ram Dulare.
Ashta Siddhi Nau Nidhi Ke Data,
As Bar Deenh Janaki Mata.
Ram Rasayan Tumhre Pasa,
Sada Raho Raghupati Ke Dasa.
Tumhre Bhajan Ram Ko Pavai,
Janam Janam Ke Dukh Bisravai.
Ant Kal Raghubar Pur Jai,
Jahan Janam Hari-Bhakt Kahai.
Aur Devta Chitt Na Dharai,
Hanumat Sei Sarba Sukh Karai.
Sankat Katai Mitai Sab Peera,
Jo Sumirai Hanumat Balbeera.
Jai Jai Jai Hanuman Gosain,
Kripa Karahu Gurudev Ki Nain.
Jo Sat Bar Path Kar Koi,
Chhootahi Bandi Maha Sukh Hoi.
Jo Yah Padhai Hanuman Chalisa,
Hoy Siddhi Sakhi Gaurisa.
Tulsidas Sada Hari Chera,
Keejai Nath Hriday Mah Dera.
Closing Doha
Ending Doha
Pawantanay Sankat Haran, Mangal Murati Roop.
Ram Lakhan Sita Sahit, Hriday Basahu Sur Bhoop.
দোহা (Dual View)
শ্রীগুরু চরন সরোজ রজ, নিজ মনু মুকুরু সুধারি।
বরনউঁ রঘুবর বিমল জসু, জো দাযকু ফল চারি॥
বুদ্ধিহীন তনু জানিকে, সুমিরৌ পবন-কুমার।
বল বুধি বিদ্যা দেহু মোহিং, হরহু কলেস বিকার॥
Shri Guru Charan Saroj Raj, Nij Manu Mukuru Sudhari.
Baranau Raghubar Bimal Jasu, Jo Dayaku Phal Chari.
Buddhiheen Tanu Janike, Sumirau Pawan-Kumar.
Bal Budhi Bidya Dehu Mohin, Harahu Kales Bikar.
চৌপাঈ (Dual View)
জয হনুমান জ্ঞান গুন সাগর।
জয কপীস তিহুঁ লোক উজাগর॥ ॥ ১ ॥
Jai Hanuman Gyan Gun Sagar,
Jai Kapis Tihun Lok Ujagar.
রাম দূত অতুলিত বল ধামা।
অংজনি-পুত্র পবনসুত নামা॥ ॥ ২ ॥
Ram Doot Atulit Bal Dhama,
Anjani Putra Pawan Sut Nama.
মহাবীর বিক্রম বজরংগী।
কুমতি নিবার সুমতি কে সংগী॥ ॥ ৩ ॥
Mahavir Bikram Bajrangi,
Kumati Nivar Sumati Ke Sangi.
কংচন বরন বিরাজ সুবেসা।
কানন কুংডল কুংচিত কেসা॥ ॥ ৪ ॥
Kanchan Baran Biraj Subesa,
Kanan Kundal Kunchit Kesa.
হাথ বজ্র ও ধ্বজা বিরাজৈ।
কাঁধে মূঁজ জনেঊ সাজৈ॥ ॥ ৫ ॥
Hath Bajra O Dhwaja Birajai,
Kandhe Munj Janeu Sajai.
সংকর সুবন কেসরীনংদন।
তেজ প্রতাপ মহা জগ বংদন॥ ॥ ৬ ॥
Sankar Suvan Kesarinandan,
Tej Pratap Maha Jag Bandan.
বিদ্যাবান গুনী অতি চাতুর।
রাম কাজ করিবে কো আতুর॥ ॥ ৭ ॥
Vidyawan Guni Ati Chatur,
Ram Kaj Karibe Ko Aatur.
প্রভু চরিত্র সুনিবে কো রসিযা।
রাম লখন সীতা মন বসিযা॥ ॥ ৮ ॥
Prabhu Charitra Sunibe Ko Rasiya,
Ram Lakhan Sita Man Basiya.
সূক্ষ্ম রূপ ধরি সিযহিং দিখাবা।
বিকট রূপ ধরি লংক জরাবা॥ ॥ ৯ ॥
Sukshma Roop Dhari Siyahin Dikhawa,
Bikat Roop Dhari Lanka Jarawa.
ভীম রূপ ধরি অসুর সঁহারে।
রামচংদ্র কে কাজ সঁবারে॥ ॥ ১০ ॥
Bhim Roop Dhari Asur Samhare,
Ramchandra Ke Kaj Samware.
লায সজীবন লখন জিযাযে।
শ্রীরঘুবীর হরষি উর লাযে॥ ॥ ১১ ॥
Laye Sanjivan Lakhan Jiyaye,
Shri Raghubir Harashi Ur Laye.
রঘুপতি কীহ্নী বহুত বড়াঈ।
তুম মম প্রিয ভরতহি সম ভাঈ॥ ॥ ১২ ॥
Raghupati Keenhi Bahut Badai,
Tum Mam Priya Bharatahi Sam Bhai.
সহস বদন তুম্হরো জস গাবৈং।
অস কহি শ্রীপতি কণ্ঠ লগাবৈং॥ ॥ ১৩ ॥
Sahas Badan Tumharo Jas Gavain,
As Kahi Shripati Kanth Lagavain.
সনকাদিক ব্রহ্মাদি মুনীসা।
নারদ সারদ সহিত অহীসা॥ ॥ ১৪ ॥
Sanakadik Brahmadi Munisa,
Narad Sarad Sahit Ahisa.
জম কুবের দিগপাল জহাঁ তে।
কবি কোবিদ কহি সকে কহাঁ তে॥ ॥ ১৫ ॥
Jam Kuber Digpal Jahan Te,
Kabi Kobid Kah Sake Kahan Te.
তুম উপকার সুগ্রীবহিং কীহ্না।
রাম মিলায রাজ পদ দীহ্না॥ ॥ ১৬ ॥
Tum Upakar Sugreevahin Keenha,
Ram Milay Raj Pad Deenha.
তুম্হরো মংত্র বিভীষন মানা।
লংকেস্বর ভএ সব জগ জানা॥ ॥ ১৭ ॥
Tumharo Mantra Vibhishan Mana,
Lankeswar Bhaye Sab Jag Jana.
জুগ সহস্র জোজন পর ভানূ।
লীল্যো তাহি মধুর ফল জানূ॥ ॥ ১৮ ॥
Jug Sahastra Yojan Par Bhanu,
Leelyo Tahi Madhur Phal Janu.
প্রভু মুদ্রিকা মেলি মুখ মাহীং।
জলধি লাঁঘি গযে অচরজ নাহীং॥ ॥ ১৯ ॥
Prabhu Mudrika Meli Mukh Maheen,
Jaladhi Langhi Gaye Achraj Naheen.
দুর্গম কাজ জগত কে জেতে।
সুগম অনুগ্রহ তুম্হারে তেতে॥ ॥ ২০ ॥
Durgam Kaj Jagat Ke Jete,
Sugam Anugraha Tumhre Tete.
রাম দুআরে তুম রখবারে।
হোত ন আজ্ঞা বিনু পৈসারে॥ ॥ ২১ ॥
Ram Duware Tum Rakaware,
Hot Na Agya Binu Paisare.
সব সুখ লহৈ তুম্হারী সরনা।
তুম রক্ষক কাহূ কো ডর না॥ ॥ ২২ ॥
Sab Sukh Lahai Tumhari Sarna,
Tum Rakshak Kahu Ko Dar Na.
আপপন তেজ সম্হারো আপৈ।
তীনোং লোক হাঁক তেং কাঁপৈ॥ ॥ ২৩ ॥
Aapan Tej Samharo Aapai,
Teenon Lok Hank Te Kanpai.
ভূত পিসাচ নিকট নহিং আবৈ।
মহাবীর জব নাম সুনাবৈ॥ ॥ ২৪ ॥
Bhoot Pisach Nikat Nahin Aavai,
Mahavir Jab Naam Sunavai.
নাসৈ রোগ হরৈ সব পীরা।
জপত নিরংতর হনুমত বীরা॥ ॥ ২৫ ॥
Nasai Rog Harai Sab Peera,
Japat Nirantar Hanumat Beera.
সংকট তেং হনুমান ছুড়াবৈ।
মন ক্রম বচন ধ্যান জো লাবৈ॥ ॥ ২৬ ॥
Sankat Te Hanuman Chhudavai,
Man Kram Bachan Dhyan Jo Lavai.
সব পর রাম তপস্বী রাজা।
তিন কে কাজ সকল তুম সাজা॥ ॥ ২৭ ॥
Sab Par Ram Tapaswee Raja,
Tin Ke Kaj Sakal Tum Saja.
ঔর মনোরথ জো কোঈ লাবৈ।
সোই অমিত জীবন ফল পাবৈ॥ ॥ ২৮ ॥
Aur Manorath Jo Koi Lavai,
Soi Amit Jeevan Phal Pavai.
চারোং জুগ পরতাপ তুম্হারা।
হৈ পরসিদ্ধ জগত উজিযারা॥ ॥ ২৯ ॥
Charon Jug Partap Tumhara,
Hai Parsiddhi Jagat Ujiyara.
সাধু সন্ত কে তুম রখবারে।
অসুর নিকংদন রাম দুলারে॥ ॥ ৩০ ॥
Sadhu Sant Ke Tum Rakaware,
Asur Nikandan Ram Dulare.
অষ্ট সিদ্ধি নৌ নিধি কে দাতা।
অস বর দীন্হ জানকী মাতা॥ ॥ ৩১ ॥
Ashta Siddhi Nau Nidhi Ke Data,
As Bar Deenh Janaki Mata.
রাম রসাযন তুম্হরে পাসা।
সদা রহো রঘুপতি কে দাসা॥ ॥ ৩২ ॥
Ram Rasayan Tumhre Pasa,
Sada Raho Raghupati Ke Dasa.
তুম্হরে ভজন রাম কো পাবৈ।
জনম জনম কে দুখ বিসরাবৈ॥ ॥ ৩৩ ॥
Tumhre Bhajan Ram Ko Pavai,
Janam Janam Ke Dukh Bisravai.
অন্ত কাল রঘুবর পুর জাঈ।
জহাঁ জন্ম হরি-ভক্ত কহাঈ॥ ॥ ৩৪ ॥
Ant Kal Raghubar Pur Jai,
Jahan Janam Hari-Bhakt Kahai.
ঔর দেবতা চিত্ত ন ধরঈ।
হনুমত সেই সর্ব সুখ করঈ॥ ॥ ৩৫ ॥
Aur Devta Chitt Na Dharai,
Hanumat Sei Sarba Sukh Karai.
সংকট কটৈ মিটৈ সব পীরা।
জো সুমিরৈ হনুমত বলবীরা॥ ॥ ৩৬ ॥
Sankat Katai Mitai Sab Peera,
Jo Sumirai Hanumat Balbeera.
জৈ জৈ জৈ হনুমান গোসাঈং।
কৃপা করহু গুরু দেব কী নাঈং॥ ॥ ৩৭ ॥
Jai Jai Jai Hanuman Gosain,
Kripa Karahu Gurudev Ki Nain.
জো সত বার পাঠ কর কোঈ।
ছূটহি বংদি মহা সুখ হোঈ॥ ॥ ৩৮ ॥
Jo Sat Bar Path Kar Koi,
Chhootahi Bandi Maha Sukh Hoi.
জো যহ পঢ়ৈ হনুমান চালীসা।
হোয সিদ্ধি সাখী গউরীসা॥ ॥ ৩৯ ॥
Jo Yah Padhai Hanuman Chalisa,
Hoy Siddhi Sakhi Gaurisa.
তুলসীদাস সদা হরি চেরা।
কীজৈ নাথ হৃদয মঁহ ডেরা॥ ॥ ৪০ ॥
Tulsidas Sada Hari Chera,
Keejai Nath Hriday Mah Dera.
সমাপনী দোহা (Dual View)
সমাপনী দোহা
পবনতনয সংকট হরন, মংগল মূরতি রূপ।
রাম লখন সীতা সহিত, হৃদয বসহু সুর ভূপ॥
Pawantanay Sankat Haran, Mangal Murati Roop.
Ram Lakhan Sita Sahit, Hriday Basahu Sur Bhoop.
प्रमाण एवं इतिहास
पढ़ने का समय: 4 मिनट
🚩 श्री हनुमान चालीसा: इतिहास, महत्व एवं पाठ विधि
हनुमान चालीसा का इतिहास
हनुमान चालीसा की रचना 16वीं शताब्दी में मध्यकालीन भारत के महान संत कवि गोस्वामी तुलसीदास जी ने की थी। उस समय विद्वानों की मुख्य भाषा संस्कृत थी, परंतु तुलसीदास जी ने आम जनमानस तक भक्ति का संदेश पहुँचाने के लिए उत्तर भारत की लोकप्रिय लोकभाषा अवधी को चुना।
हनुमान चालीसा किसने लिखी?
हनुमान चालीसा के रचयिता महान रामभक्त गोस्वामी तुलसीदास जी हैं। उन्होंने श्री रामचरितमानस, हनुमान बाहुक और विनय पत्रिका जैसे प्रसिद्ध धार्मिक ग्रंथों की भी रचना की।
हनुमान चालीसा का महत्व
सनातन संस्कृति में हनुमान चालीसा को एक अत्यंत प्रभावशाली और सिद्ध काव्य स्तोत्र माना गया है। इसके नियमित पाठ से भक्त को आंतरिक साहस, शक्ति और मानसिक शांति की अनुभूति होती है। संकट और तनाव के क्षणों में इसका स्मरण साधक में अटूट विश्वास जगाता है।
हनुमान चालीसा का पाठ कब और कैसे करें?
पाठ का उपयुक्त समय:
प्रातःकाल स्नान के उपरांत या संध्या आरती के समय पाठ करना अति शुभ माना जाता है। मंगलवार और शनिवार का दिन भगवान हनुमान जी की विशेष पूजा के लिए समर्पित माना जाता है।
पाठ करने की सरल विधि:
- स्वच्छ एवं शांत स्थान का चयन करें और पवित्र वस्त्र धारण करें।
- पूर्व या उत्तर दिशा की ओर मुख करके कुशा या सूती कपड़े के आसन पर बैठें।
- भगवान हनुमान और प्रभु श्री राम जी का स्मरण करते हुए दीपक जलाएँ।
- स्पष्ट उच्चारण एवं भावपूर्ण मन से पाठ करें।
- पाठ के उपरांत हनुमान लला की आरती करें या शांत भाव से ध्यान लगाएँ।
हनुमान चालीसा पढ़ने के आध्यात्मिक महत्व
- आत्मबल व निडरता: हनुमान जी असीम बल और साहस के प्रतीक हैं। पाठ करने से भय और नकारात्मक विचारों का नाश होता है।
- भक्ति और नम्रता: अपार शक्तिशाली होने के बाद भी हनुमान जी परम नम्र रामदास हैं। यह पाठ साधक को अहंकार से मुक्त कर नम्रता सिखाता है।
- मानसिक एकाग्रता: नियमित पाठ से मन की चंचलता समाप्त होती है और ध्यान केंद्रित करने में मदद मिलती है।
हनुमान चालीसा में कितनी चौपाइयाँ हैं?
हनुमान चालीसा का मुख्य भाग ४० चौपाइयों (40 Chaupais) पर आधारित है। मुख्य काव्य में 40 चौपाइयाँ होने के कारण ही इसे 'चालीसा' कहा जाता है। इसके अतिरिक्त पाठ के प्रारंभ में २ प्रारंभिक दोहे और अंत में १ अंतिम दोहा सम्मिलित है।
हनुमान चालीसा पाठ के दौरान ध्यान रखने योग्य बातें
शुद्धता एवं एकाग्रता
पाठ के समय मन में शुद्ध विचार, निष्ठा और शांत भाव बनाए रखें।
स्पष्ट उच्चारण
शब्दों का उच्चारण जल्दबाजी के बजाय स्पष्ट और लयबद्ध ढंग से करें।
सात्विक आचरण
साधना के दौरान सात्विक विचार और व्यवहार का पालन करना श्रेष्ठ माना जाता है।
सम्बद्ध पाठ
भक्त प्रायः चालीसा के साथ बजरंग बाण एवं हनुमान बीज मंत्र का जप भी करते हैं।
Frequently Asked Questions (अक्सर पूछे जाने वाले प्रश्न)
हाँ, श्रद्धालु प्रतिदिन सुबह और शाम अपनी सुविधा तथा श्रद्धा के अनुसार हनुमान चालीसा का पाठ कर सकते हैं।
बिलकुल, भक्ति भाव से कोई भी श्रद्धालु, चाहे पुरुष हो या महिला, निष्ठा और पवित्रता के साथ हनुमान जी की आराधना कर सकता है।
हनुमान चालीसा की मूल रचना अवधी भाषा में है, जो कि हिन्दी साहित्य की एक प्रमुख एवं समृद्ध बोली है।
मंगलवार और शनिवार हनुमान जी की पूजा के विशेष दिन माने जाते हैं, परंतु किसी भी दिन निष्ठापूर्वक भक्ति भाव से पाठ करना उत्तम होता है।
Read শ্রী হনুমান চালীসা (Hanuman Chalisa in Bengali) in Other Indian Languages
Bengali Bhakti Portal
Explore authentic devotional hymns, stotras, and chalisas accurately translated into Bengali (বাংলা) script with complete spiritual meanings.
All Bengali Prayers