Stotram Sangrah Vishnu Sri Prativadi Bhayankaram Annan Tirupati Balaji Suprabhatam / तिरुपति सुप्रभात

Venkateswara Suprabhatam Lyrics in Sanskrit & English With Meaning | Complete 29 Verses

Read complete 29 verses of Sri Venkateswara Suprabhatam lyrics in Sanskrit with English transliteration, verse-by-verse Hindi भावार्थ and English meaning. The iconic morning prayer of Tirumala Balaji.

Venkateswara Suprabhatam Lyrics in Sanskrit & English With Meaning | Complete 29 Verses
Text:
॥ श्री वेङ्कटेश्वर सुप्रभातम् ॥
कौसल्या सुप्रजा राम पूर्वा सन्ध्या प्रवर्तते ।
उत्तिष्ठ नरशार्दूल कर्तव्यं दैवमाह्निकम्
उत्तिष्ठोत्तिष्ठ गोविन्द उत्तिष्ठ गरुडध्वज ।
उत्तिष्ठ कमलाकान्त त्रैलोक्यं मङ्गलं कुरु
मातस्स समस्तजगतां मधुकैटभारेः
वक्षोविहारिणि मनोहरदिव्यमूर्ते ।
श्रीस्वामिनि श्रितजनप्रियदानशीले
श्रीवेङ्कटेशदयिते तव सुप्रभातम
तव सुप्रभातमरविन्दलोचने
भवतु प्रसन्नमुखचन्द्रमण्डले ।
विधिशङ्करेन्द्रवनिताभिरर्चिते
वृषशैलनाथदयिते दयानिधे
अत्र्यादिसप्तऋषयस्समुपास्य सन्ध्यां
आकाशसिन्धुकमलानि मनोहराणि ।
आदाय पादयुगमर्चयितुं प्रपन्नाः
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
ईषत्प्रफुल्लसरसीरुहनारिकेल-
पूगद्रुमादिसुमनोहरपालिकानाम् ।
आवाति मन्दमनिलः सह दिव्यगन्धैः
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
उन्मील्य नेत्रयुगमभ्युत्तमानि पश्यन्
हृष्यन्त्युदारमुदभारभराणि भूयः ।
शृण्वन्ति मञ्जुतरगानकलानि तन्वी
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
भृङ्गावली च मकरन्दरसानुविद्धा
झङ्कारगीतविनोदेन विविक्तरङ्गे ।
गायन्ति मञ्जुलवचांसि मनोहरत्वं
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
योषागणेन वरदधिमथने विमुक्ता
रज्जुस्वनः प्रकटयत्यनिशं विलोलम् ।
आकर्ण्यते दिशि दिशि प्रतिशब्दिताश्च
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
पद्मेशमित्रशतपत्रगतालिगर्भाः
फुल्लप्रपन्नमधुपानमधुप्रहृष्टाः ।
गुञ्जन्ति मञ्जुलवचांसि मनोहरत्वं
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
श्रीमानभीष्टवरदानकृपामृताब्धे
वृक्षादिजातिषु विहङ्गममण्डलानाम् ।
आकर्णय स्तुतिगिरः कलकण्ठनादान्
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
सेवापराः शिवशुकसनकादयस्ते
द्वारि स्थिता वरगुणाम्बुजलोचनाक्षाः ।
सम्भावयन्ति विबुधास्तव पादपद्मं
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
पञ्चाननाब्जभवषण्मुखवासवाद्याः
त्रैविक्रमादिचरितं विबुधाः स्तुवन्ति ।
भाषापतिः पठति वासरशुद्धिमारात्
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
ईषत्प्रफुल्लकमलोदरसङ्गृहीतैः
आमोदनिर्भरसुगन्धिसुशीतलैश्च ।
अद्भिर्विचित्ररुचिराम्बरवस्त्रहस्ताः
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
धाटीषु ते विहगराजमृगाधिराज-
नागाधिराजगजराजहयाधिराजाः ।
स्वस्वाधिकारमहिमानमवेक्षमाणाः
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
सूर्येन्दुभौमबुधवाक्पतिशुक्रमन्द-
राहुस्वर्भानुसहिता दिवि दीप्तभासः ।
त्वद्दासदासचरमावधिदासदासाः
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
त्वत्पादधूलिभरितस्फुरितोत्तमाङ्गाः
स्वर्गापवर्गपदवीं तृणवन्मन्यन्ते ।
तेभ्यः प्रसन्नाभयदाननिरूपिताभ्यां
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
गण्डाविभाति वदने वरदस्य कण्ठे
मन्दस्मितं च मुकुलेक्षणपङ्कजाभ्याम् ।
आलोकयन् नयनयोर्निमिषेण तुभ्यं
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
श्रीमन्ननन्तमहिमास्पद हे नृसिंह
लक्ष्मीपते मधुमथनारविन्दनेत्र ।
श्रीशङ्खचक्रवरदाभयहस्त विष्णो
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
कौस्तुभोद्भासितोरस्क कालिन्दीजलसन्निभ ।
पीताम्बरधर श्रीमन् वेङ्कटेश नमोऽस्तु ते
श्रीवेङ्कटाचलपते तव सुप्रभातं
श्रीवेङ्कटेशदयिते तव सुप्रभातम ।
श्रीशेखरेन्द्रशिखराभरणाय तुभ्यं
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
अतिललितविलासैराकुले मन्दिरे ते
विविधविबुधमुख्याश्चारुचामीकराढ्याः ।
तव महिमसमूहं संस्तुवन्ति प्रहृष्टाः
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
लक्ष्मीनिवास जगदेकनिधानमूर्ते
कारुण्यपूर्णवरनेत्रयुगाभिरामा ।
सर्वज्ञ सर्ववरद प्रथितप्रभावा
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
सन्ध्यासु सन्ततममुं पठतां नराणां
ज्ञानान्वितं च सुभगं वरमङ्गलं च ।
सम्पद्यते प्रतिदिनं सुखसम्पदश्च
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
श्रीमान् प्रसन्नवदनाम्बुरुहाभिरामो
दोषानुषङ्गरहितो वरदानदक्षः ।
नित्यं निरन्तरमवेक्षितभक्तसङ्घो
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
अखिलाण्डकोटिब्रह्माण्डनायक नमोऽस्तु ते ।
शङ्खचक्रगदापद्मधराय नमो नमः
श्रीपद्मनाभ पुरुषोत्तम वासुदेव
वैकुण्ठनाथ दुरितक्षयकारकाय ।
नारायणाय नरकार्णवतारकाय
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
कौसल्यासुप्रजा राम पूर्वा सन्ध्या प्रवर्तते ।
उत्तिष्ठ नरशार्दूल कर्तव्यं दैवमाह्निकम्
श्रीशेषशैलसुनिकेतन दिव्यमूर्ते
नारायणाच्युत हरे नलिनायताक्ष ।
लीलाकटाक्षपरिरक्षितसर्वलोक
श्रीवेङ्कटेश मम देहि करावलम्बम्
॥ इति श्रीप्रतिवादिभयङ्करमण्णन् विरचितं श्रीवेङ्कटेश्वर सुप्रभातम् सम्पूर्णम् ॥
Kausalya supraja Rama poorva sandhya pravartate |
Uttishtha narashardūla kartavyam daivam-ahnikam || 1 ||
Uttishthottishtha Govinda uttishtha garudadhvaja |
Uttishtha kamalakanta trailokyam mangalam kuru || 2 ||
Matas-samasta-jagatam madhu-kaitabhareh
Vaksho-viharini manohara-divya-mūrte |
Shree-svamini shrita-jana-priya-dana-sheele
Shree-venkatesha-dayite tava suprabhatam || 3 ||
Tava suprabhatam-aravinda-lochane
Bhavatu prasanna-mukha-chandra-mandale |
Vidhi-shankarendra-vanitabhir-archite
Vrishashaila-natha-dayite daya-nidhe || 4 ||
Atryadi-sapta-rishayas-samupasya sandhyam
Akasha-sindhu-kamalani manoharani |
Adaya pada-yugam-archayitum prapannah
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 5 ||
Eeshat-praphulla-saraseeruha-narikela-
Pooga-drumadi-sumanohara-palikanam |
Avati mandam-anilah saha divya-gandhaih
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 6 ||
Unmeelya netra-yugam-abhyuttamani pashyan
Hrishyantyudaram-uda-bhara-bharani bhooyah |
Shrinvanti manjutara-gana-kalani tanvee
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 7 ||
Bhringavali cha makaranda-rasanuviddha
Jhankara-geeta-vinodena vivikta-range |
Gayanti manjula-vachamsi manoharatvam
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 8 ||
Yoshaganena vara-dadhi-mathane vimukta
Rajju-svanah prakatayatyanisham vilolam |
Akarnyate dishi dishi pratishabditashcha
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 9 ||
Padmesha-mitra-shatapattra-gatali-garbhah
Phulla-prapanna-madhupana-madhu-prahrishtah |
Gunjanti manjula-vachamsi manoharatvam
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 10 ||
Shreeman-abheeshta-varadana-kripamritabdhe
Vrikshadi-jatishu vihangama-mandalanam |
Akarnaya stuti-girah kalakantha-nadan
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 11 ||
Sevaparah shiva-shuka-sanakadayaste
Dvari sthitah vara-gunambuja-lochanakshah |
Sambhavayanti vibudhas-tava pada-padmam
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 12 ||
Panchananabja-bhava-shanmukha-vasavadyah
Traivikramadi-charitam vibudhah stuvanti |
Bhashapatih pathati vasara-shuddhim-arat
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 13 ||
Eeshat-praphulla-kamalodara-sangriheetaih
Amoda-nirbhara-sugandhi-susheetalaishcha |
Adbhir-vichitra-ruchirambara-vastra-hastah
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 14 ||
Dhateeshu te vihagaraja-mrigadhiraja-
Nagadhiraja-gajaraja-hayadhirajah |
Svasvadhikara-mahimanam-avekshamanah
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 15 ||
Sūryendu-bhauma-budha-vakpati-shukra-manda-
Rahu-svarbhanu-sahitah divi deeptabhasah |
Tvad-dasa-dasa-charamavadhi-dasa-dasah
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 16 ||
Tvat-pada-dhūli-bharita-sphuritottamangah
Svargapavarga-padaveem trinavan-manyante |
Tebhyah prasannabhayada-naniroopitabhyam
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 17 ||
Ganda-vibhati vadane varadasya kanthe
Manda-smitam cha mukulekshana-pankajabhyam |
Alokayan nayanayor-nimishena tubhyam
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 18 ||
Shreemann-ananta-mahimaspada he nrisimha
Lakshmipate madhumathanaravinda-netra |
Shri-shankha-chakra-varadabhaya-hasta vishno
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 19 ||
Kaustubhobhasitoraska kalindi-jala-sannibha |
Peetambara-dhara shreeman venkatesha namo'stu te || 20 ||
Shree-venkatachala-pate tava suprabhatam
Shree-venkatesha-dayite tava suprabhatam |
Shree-shekharendra-shikharabharanaya tubhyam
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 21 ||
Ati-lalita-vilasair-akule mandire te
Vividha-vibudha-mukhyash-charu-chameekaradhyah |
Tava mahima-samooham samstuvanti prahrishtah
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 22 ||
Lakshmi-nivasa jagad-eka-nidhana-mūrte
Karunya-poorna-vara-netra-yugabhirama |
Sarvajna sarva-varada prathita-prabhava
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 23 ||
Sandhyasu santatam-amum pathatam naranam
Jnananvitam cha subhagam vara-mangalam cha |
Sampadyate pratidinam sukha-sampadashcha
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 24 ||
Shreeman prasanna-vadanamburuhabhiramo
Doshanushanga-rahito varadana-dakshah |
Nityam nirantaram-avekshita-bhakta-sangho
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 25 ||
Akhilanda-koti-brahmanda-nayaka namo'stu te |
Shankha-chakra-gada-padma-dharaya namo namah || 26 ||
Shree-padmanabha purushottama vasudeva
Vaikunthanatha durita-kshaya-karakaya |
Narayanaya narakarnava-tarakaya
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 27 ||
Kausalyasupraja rama poorva sandhya pravartate |
Uttishtha narashardūla kartavyam daivam-ahnikam || 28 ||
Shree-shesha-shaila-suniketana divya-mūrte
Narayanachyuta hare nalinayataksha |
Leela-kataksha-parirakshita-sarva-loka
Shree-venkatesha mama dehi karavalambam || 29 ||
|| Iti Shri Prativadi Bhayankaram Annan Virachitam Shri Venkateswara Suprabhatam Sampoornam ||
कौसल्या सुप्रजा राम पूर्वा सन्ध्या प्रवर्तते ।
Kausalya supraja Rama poorva sandhya pravartate |
उत्तिष्ठ नरशार्दूल कर्तव्यं दैवमाह्निकम्
Uttishtha narashardūla kartavyam daivam-ahnikam || 1 ||
उत्तिष्ठोत्तिष्ठ गोविन्द उत्तिष्ठ गरुडध्वज ।
Uttishthottishtha Govinda uttishtha garudadhvaja |
उत्तिष्ठ कमलाकान्त त्रैलोक्यं मङ्गलं कुरु
Uttishtha kamalakanta trailokyam mangalam kuru || 2 ||
मातस्स समस्तजगतां मधुकैटभारेः
Matas-samasta-jagatam madhu-kaitabhareh
वक्षोविहारिणि मनोहरदिव्यमूर्ते ।
Vaksho-viharini manohara-divya-mūrte |
श्रीस्वामिनि श्रितजनप्रियदानशीले
Shree-svamini shrita-jana-priya-dana-sheele
श्रीवेङ्कटेशदयिते तव सुप्रभातम
Shree-venkatesha-dayite tava suprabhatam || 3 ||
तव सुप्रभातमरविन्दलोचने
Tava suprabhatam-aravinda-lochane
भवतु प्रसन्नमुखचन्द्रमण्डले ।
Bhavatu prasanna-mukha-chandra-mandale |
विधिशङ्करेन्द्रवनिताभिरर्चिते
Vidhi-shankarendra-vanitabhir-archite
वृषशैलनाथदयिते दयानिधे
Vrishashaila-natha-dayite daya-nidhe || 4 ||
अत्र्यादिसप्तऋषयस्समुपास्य सन्ध्यां
Atryadi-sapta-rishayas-samupasya sandhyam
आकाशसिन्धुकमलानि मनोहराणि ।
Akasha-sindhu-kamalani manoharani |
आदाय पादयुगमर्चयितुं प्रपन्नाः
Adaya pada-yugam-archayitum prapannah
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 5 ||
ईषत्प्रफुल्लसरसीरुहनारिकेल-
Eeshat-praphulla-saraseeruha-narikela-
पूगद्रुमादिसुमनोहरपालिकानाम् ।
Pooga-drumadi-sumanohara-palikanam |
आवाति मन्दमनिलः सह दिव्यगन्धैः
Avati mandam-anilah saha divya-gandhaih
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 6 ||
उन्मील्य नेत्रयुगमभ्युत्तमानि पश्यन्
Unmeelya netra-yugam-abhyuttamani pashyan
हृष्यन्त्युदारमुदभारभराणि भूयः ।
Hrishyantyudaram-uda-bhara-bharani bhooyah |
शृण्वन्ति मञ्जुतरगानकलानि तन्वी
Shrinvanti manjutara-gana-kalani tanvee
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 7 ||
भृङ्गावली च मकरन्दरसानुविद्धा
Bhringavali cha makaranda-rasanuviddha
झङ्कारगीतविनोदेन विविक्तरङ्गे ।
Jhankara-geeta-vinodena vivikta-range |
गायन्ति मञ्जुलवचांसि मनोहरत्वं
Gayanti manjula-vachamsi manoharatvam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 8 ||
योषागणेन वरदधिमथने विमुक्ता
Yoshaganena vara-dadhi-mathane vimukta
रज्जुस्वनः प्रकटयत्यनिशं विलोलम् ।
Rajju-svanah prakatayatyanisham vilolam |
आकर्ण्यते दिशि दिशि प्रतिशब्दिताश्च
Akarnyate dishi dishi pratishabditashcha
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 9 ||
पद्मेशमित्रशतपत्रगतालिगर्भाः
Padmesha-mitra-shatapattra-gatali-garbhah
फुल्लप्रपन्नमधुपानमधुप्रहृष्टाः ।
Phulla-prapanna-madhupana-madhu-prahrishtah |
गुञ्जन्ति मञ्जुलवचांसि मनोहरत्वं
Gunjanti manjula-vachamsi manoharatvam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 10 ||
श्रीमानभीष्टवरदानकृपामृताब्धे
Shreeman-abheeshta-varadana-kripamritabdhe
वृक्षादिजातिषु विहङ्गममण्डलानाम् ।
Vrikshadi-jatishu vihangama-mandalanam |
आकर्णय स्तुतिगिरः कलकण्ठनादान्
Akarnaya stuti-girah kalakantha-nadan
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 11 ||
सेवापराः शिवशुकसनकादयस्ते
Sevaparah shiva-shuka-sanakadayaste
द्वारि स्थिता वरगुणाम्बुजलोचनाक्षाः ।
Dvari sthitah vara-gunambuja-lochanakshah |
सम्भावयन्ति विबुधास्तव पादपद्मं
Sambhavayanti vibudhas-tava pada-padmam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 12 ||
पञ्चाननाब्जभवषण्मुखवासवाद्याः
Panchananabja-bhava-shanmukha-vasavadyah
त्रैविक्रमादिचरितं विबुधाः स्तुवन्ति ।
Traivikramadi-charitam vibudhah stuvanti |
भाषापतिः पठति वासरशुद्धिमारात्
Bhashapatih pathati vasara-shuddhim-arat
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 13 ||
ईषत्प्रफुल्लकमलोदरसङ्गृहीतैः
Eeshat-praphulla-kamalodara-sangriheetaih
आमोदनिर्भरसुगन्धिसुशीतलैश्च ।
Amoda-nirbhara-sugandhi-susheetalaishcha |
अद्भिर्विचित्ररुचिराम्बरवस्त्रहस्ताः
Adbhir-vichitra-ruchirambara-vastra-hastah
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 14 ||
धाटीषु ते विहगराजमृगाधिराज-
Dhateeshu te vihagaraja-mrigadhiraja-
नागाधिराजगजराजहयाधिराजाः ।
Nagadhiraja-gajaraja-hayadhirajah |
स्वस्वाधिकारमहिमानमवेक्षमाणाः
Svasvadhikara-mahimanam-avekshamanah
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 15 ||
सूर्येन्दुभौमबुधवाक्पतिशुक्रमन्द-
Sūryendu-bhauma-budha-vakpati-shukra-manda-
राहुस्वर्भानुसहिता दिवि दीप्तभासः ।
Rahu-svarbhanu-sahitah divi deeptabhasah |
त्वद्दासदासचरमावधिदासदासाः
Tvad-dasa-dasa-charamavadhi-dasa-dasah
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 16 ||
त्वत्पादधूलिभरितस्फुरितोत्तमाङ्गाः
Tvat-pada-dhūli-bharita-sphuritottamangah
स्वर्गापवर्गपदवीं तृणवन्मन्यन्ते ।
Svargapavarga-padaveem trinavan-manyante |
तेभ्यः प्रसन्नाभयदाननिरूपिताभ्यां
Tebhyah prasannabhayada-naniroopitabhyam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 17 ||
गण्डाविभाति वदने वरदस्य कण्ठे
Ganda-vibhati vadane varadasya kanthe
मन्दस्मितं च मुकुलेक्षणपङ्कजाभ्याम् ।
Manda-smitam cha mukulekshana-pankajabhyam |
आलोकयन् नयनयोर्निमिषेण तुभ्यं
Alokayan nayanayor-nimishena tubhyam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 18 ||
श्रीमन्ननन्तमहिमास्पद हे नृसिंह
Shreemann-ananta-mahimaspada he nrisimha
लक्ष्मीपते मधुमथनारविन्दनेत्र ।
Lakshmipate madhumathanaravinda-netra |
श्रीशङ्खचक्रवरदाभयहस्त विष्णो
Shri-shankha-chakra-varadabhaya-hasta vishno
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 19 ||
कौस्तुभोद्भासितोरस्क कालिन्दीजलसन्निभ ।
Kaustubhobhasitoraska kalindi-jala-sannibha |
पीताम्बरधर श्रीमन् वेङ्कटेश नमोऽस्तु ते
Peetambara-dhara shreeman venkatesha namo'stu te || 20 ||
श्रीवेङ्कटाचलपते तव सुप्रभातं
Shree-venkatachala-pate tava suprabhatam
श्रीवेङ्कटेशदयिते तव सुप्रभातम ।
Shree-venkatesha-dayite tava suprabhatam |
श्रीशेखरेन्द्रशिखराभरणाय तुभ्यं
Shree-shekharendra-shikharabharanaya tubhyam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 21 ||
अतिललितविलासैराकुले मन्दिरे ते
Ati-lalita-vilasair-akule mandire te
विविधविबुधमुख्याश्चारुचामीकराढ्याः ।
Vividha-vibudha-mukhyash-charu-chameekaradhyah |
तव महिमसमूहं संस्तुवन्ति प्रहृष्टाः
Tava mahima-samooham samstuvanti prahrishtah
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 22 ||
लक्ष्मीनिवास जगदेकनिधानमूर्ते
Lakshmi-nivasa jagad-eka-nidhana-mūrte
कारुण्यपूर्णवरनेत्रयुगाभिरामा ।
Karunya-poorna-vara-netra-yugabhirama |
सर्वज्ञ सर्ववरद प्रथितप्रभावा
Sarvajna sarva-varada prathita-prabhava
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 23 ||
सन्ध्यासु सन्ततममुं पठतां नराणां
Sandhyasu santatam-amum pathatam naranam
ज्ञानान्वितं च सुभगं वरमङ्गलं च ।
Jnananvitam cha subhagam vara-mangalam cha |
सम्पद्यते प्रतिदिनं सुखसम्पदश्च
Sampadyate pratidinam sukha-sampadashcha
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 24 ||
श्रीमान् प्रसन्नवदनाम्बुरुहाभिरामो
Shreeman prasanna-vadanamburuhabhiramo
दोषानुषङ्गरहितो वरदानदक्षः ।
Doshanushanga-rahito varadana-dakshah |
नित्यं निरन्तरमवेक्षितभक्तसङ्घो
Nityam nirantaram-avekshita-bhakta-sangho
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 25 ||
अखिलाण्डकोटिब्रह्माण्डनायक नमोऽस्तु ते ।
Akhilanda-koti-brahmanda-nayaka namo'stu te |
शङ्खचक्रगदापद्मधराय नमो नमः
Shankha-chakra-gada-padma-dharaya namo namah || 26 ||
श्रीपद्मनाभ पुरुषोत्तम वासुदेव
Shree-padmanabha purushottama vasudeva
वैकुण्ठनाथ दुरितक्षयकारकाय ।
Vaikunthanatha durita-kshaya-karakaya |
नारायणाय नरकार्णवतारकाय
Narayanaya narakarnava-tarakaya
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 27 ||
कौसल्यासुप्रजा राम पूर्वा सन्ध्या प्रवर्तते ।
Kausalyasupraja rama poorva sandhya pravartate |
उत्तिष्ठ नरशार्दूल कर्तव्यं दैवमाह्निकम्
Uttishtha narashardūla kartavyam daivam-ahnikam || 28 ||
श्रीशेषशैलसुनिकेतन दिव्यमूर्ते
Shree-shesha-shaila-suniketana divya-mūrte
नारायणाच्युत हरे नलिनायताक्ष ।
Narayanachyuta hare nalinayataksha |
लीलाकटाक्षपरिरक्षितसर्वलोक
Leela-kataksha-parirakshita-sarva-loka
श्रीवेङ्कटेश मम देहि करावलम्बम्
Shree-venkatesha mama dehi karavalambam || 29 ||
॥ इति श्रीप्रतिवादिभयङ्करमण्णन् विरचितं श्रीवेङ्कटेश्वर सुप्रभातम् सम्पूर्णम् ॥
|| Iti Shri Prativadi Bhayankaram Annan Virachitam Shri Venkateswara Suprabhatam Sampoornam ||
कौसल्या सुप्रजा राम पूर्वा सन्ध्या प्रवर्तते ।
Kausalya supraja Rama poorva sandhya pravartate |
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १): हे कौशल्या के सुपुत्र श्री राम! पूर्व दिशा में प्रातःकाल की उषा उदित हो चुकी है। हे नरश्रेष्ठ! उठिए, देवताओं की प्रातःकालीन नित्यकर्म एवं आराधना का समय हो गया है।
उत्तिष्ठ नरशार्दूल कर्तव्यं दैवमाह्निकम्
Uttishtha narashardūla kartavyam daivam-ahnikam || 1 ||
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २): हे गोविन्द! उठिए, उठिए। हे गरुड़ध्वज! जागिए। हे कमलाकांत (लक्ष्मीपति)! जागिए और तीनों लोकों का परम मंगल कीजिए।
उत्तिष्ठोत्तिष्ठ गोविन्द उत्तिष्ठ गरुडध्वज ।
Uttishthottishtha Govinda uttishtha garudadhvaja |
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक ३): हे समस्त जगत की माता! मधु और कैटभ के संहारक भगवान विष्णु के वक्षःस्थल पर नित्य विहार करने वाली, मनोहारी दिव्य रूप वाली, शरणागत भक्तों को अभीष्ट वरदान देने वाली तथा भगवान वेङ्कटेश की प्राणवल्लभा श्री महालक्ष्मी! आपका प्रभात मंगलमय हो।
उत्तिष्ठ कमलाकान्त त्रैलोक्यं मङ्गलं कुरु
Uttishtha kamalakanta trailokyam mangalam kuru || 2 ||
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक ४): हे कमल के समान विशाल नेत्रों वाली! हे पूर्णचंद्र के समान प्रसन्न मुख-मंडल वाली! सरस्वती, पार्वती और इंद्राणी द्वारा पूजित, वृषभाद्रि पर्वत के स्वामी वेङ्कटेश की प्राणप्रिया, हे दया की सागर! आपका प्रभात मंगलकारी हो।
मातस्स समस्तजगतां मधुकैटभारेः
Matas-samasta-jagatam madhu-kaitabhareh
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक ५): अत्रि आदि सप्तर्षि अपनी प्रातःकालीन संध्या वंदना समाप्त कर, आकाशगंगा के दिव्य और मनोहारी कमलों को लेकर आपके युगल चरणों की पूजा करने के लिए उपस्थित हैं। हे शेषाद्रि शिखर के स्वामी वेङ्कटेश! आपका प्रभात मंगलमय हो।
वक्षोविहारिणि मनोहरदिव्यमूर्ते ।
Vaksho-viharini manohara-divya-mūrte |
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक ६): खिले हुए कमलों, नारियल, सुपारी आदि वृक्षों की सुंदर पंक्तियों से होकर दिव्य सुगंधों से युक्त शीतल, मंद और सुगंधित पवन बह रही है। हे शेषाद्रिशेखर विभो! आपका प्रभात मंगलमय हो।
श्रीस्वामिनि श्रितजनप्रियदानशीले
Shree-svamini shrita-jana-priya-dana-sheele
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक ७): पक्षी अपने नेत्र खोलकर मनोहर प्रभात के दर्शन कर रहे हैं और आनंदित होकर चहचहा रहे हैं। चारों ओर पक्षियों का मधुर कलरव गूंज रहा है। हे शेषाद्रि के स्वामी! आपका प्रभात मंगलमय हो।
श्रीवेङ्कटेशदयिते तव सुप्रभातम
Shree-venkatesha-dayite tava suprabhatam || 3 ||
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक ८): फूलों के पराग और मकरंद रस में मग्न भौरों का समूह एकांत रंगमंच की भांति मधुर गुंजार करते हुए मनोहर गीत गा रहा है। हे शेषाद्रिशेखर प्रभो! आपका प्रभात मंगलमय हो।
तव सुप्रभातमरविन्दलोचने
Tava suprabhatam-aravinda-lochane
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक ९): गोपियों द्वारा दही मथने पर मथनी की रस्सियों से उत्पन्न होने वाली मधुर ध्वनि चारों दिशाओं में गूंज रही है और प्रभात का संदेश दे रही है। हे शेषाद्रि के स्वामी! आपका प्रभात मंगलमय हो।
भवतु प्रसन्नमुखचन्द्रमण्डले ।
Bhavatu prasanna-mukha-chandra-mandale |
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १०): सूर्योदय होते ही कमलों के खिलने पर उनके भीतर बंद भौंरे बाहर निकलकर अमृत रूपी मकरंद का पान कर आनंदित होकर गुंजार कर रहे हैं। हे शेषाद्रिशेखर! आपका प्रभात मंगलमय हो।
विधिशङ्करेन्द्रवनिताभिरर्चिते
Vidhi-shankarendra-vanitabhir-archite
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक ११): हे भक्तों की समस्त मनोकामनाएं पूर्ण करने वाले कृपामृत के सागर! वृक्षों की डालियों पर बैठे पक्षियों के मधुर कलरव और उनकी स्तुति भरी वाणी का श्रवण कीजिए। हे शेषाद्रिशेखर! आपका प्रभात मंगलमय हो।
वृषशैलनाथदयिते दयानिधे
Vrishashaila-natha-dayite daya-nidhe || 4 ||
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १२): भगवान शिव, शुकदेव, सनक-सनंदन आदि ऋषि-मुनि आपके द्वार पर हाथ जोड़कर खड़े हैं और आपके चरण-कमलों के दर्शन की प्रतीक्षा कर रहे हैं। हे शेषाद्रि के स्वामी! आपका प्रभात मंगलमय हो।
अत्र्यादिसप्तऋषयस्समुपास्य सन्ध्यां
Atryadi-sapta-rishayas-samupasya sandhyam
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १३): पंचमुख शिव, ब्रह्मा, कार्तिकेय और इन्द्र आदि देवगण आपके त्रिविक्रम वामन आदि दिव्य अवतारों के चरित्र का गुणगान कर रहे हैं, और देवगुरु बृहस्पति पंचांग पढ़कर आज की तिथि और नक्षत्र की शुद्धता का निवेदन कर रहे हैं। हे शेषाद्रिशेखर! आपका प्रभात मंगलमय हो।
आकाशसिन्धुकमलानि मनोहराणि ।
Akasha-sindhu-kamalani manoharani |
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १४): सेवकगण खिले हुए कमलों के पराग से सुगंधित एवं अति शीतल जल तथा दिव्य वस्त्र अपने हाथों में लिए आपकी सेवा के लिए उपस्थित हैं। हे शेषाद्रि के स्वामी! आपका प्रभात मंगलमय हो।
आदाय पादयुगमर्चयितुं प्रपन्नाः
Adaya pada-yugam-archayitum prapannah
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १५): आपके वाहन गरुड़, सिंह, शेषनाग, ऐरावत हाथी और उच्चैःश्रवा अश्व अपने-अपने अधिकारों और सेवा के लिए द्वार पर तैयार खड़े हैं। हे शेषाद्रिशेखर! आपका प्रभात मंगलमय हो।
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 5 ||
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १६): सूर्य, चन्द्रमा, मंगल, बुध, गुरु, शुक्र, शनि, राहु और केतु—समस्त नवग्रह आकाश में अपनी दिव्य कांति से चमकते हुए आपके दासों के दासों के भी दास बनने के लिए उपस्थित हैं। हे शेषाद्रि के स्वामी! आपका प्रभात मंगलमय हो।
ईषत्प्रफुल्लसरसीरुहनारिकेल-
Eeshat-praphulla-saraseeruha-narikela-
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १७): आपके जिन भक्तों के मस्तक आपकी चरणधूलि से विभूषित हैं, वे स्वर्ग और मोक्ष को भी तिनके के समान तुच्छ समझते हैं। उन शरणागतों को अपने अभय प्रदान करने वाले नेत्रों से दर्शन दीजिए। हे शेषाद्रिशेखर! आपका प्रभात मंगलमय हो।
पूगद्रुमादिसुमनोहरपालिकानाम् ।
Pooga-drumadi-sumanohara-palikanam |
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १८): आपके कपोलों पर मंद मुस्कान की शोभा बिखर रही है और आपके कमल नयन भक्तों पर कृपा बरसाने के लिए उन्मीलित हो रहे हैं। हे शेषाद्रि के स्वामी! आपका प्रभात मंगलमय हो।
आवाति मन्दमनिलः सह दिव्यगन्धैः
Avati mandam-anilah saha divya-gandhaih
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक १९): हे अनंत महिमा के धाम! हे नृसिंह! हे लक्ष्मीपते! हे कमलनयन! हे शंख-चक्र-वरद-अभय मुद्रा धारण करने वाले श्री हरि! हे शेषाद्रिशेखर! आपका प्रभात मंगलमय हो।
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 6 ||
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २०): जिनके वक्षःस्थल पर कौस्तुभ मणि शोभायमान है, जिनका श्याम वर्ण यमुना जल के समान कांतिमान है, पीताम्बरधारी हे श्री वेङ्कटेश! आपको मेरा बारंबार नमस्कार है।
उन्मील्य नेत्रयुगमभ्युत्तमानि पश्यन्
Unmeelya netra-yugam-abhyuttamani pashyan
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २१): हे श्री वेङ्कटाचल के स्वामी! आपका प्रभात मंगलमय हो। हे वेङ्कटेश की प्रियतमा लक्ष्मीजी! आपका प्रभात मंगलमय हो। हे शेषाद्रि के मुकुटमणि प्रभु! आपका प्रभात मंगलकारी हो।
हृष्यन्त्युदारमुदभारभराणि भूयः ।
Hrishyantyudaram-uda-bhara-bharani bhooyah |
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २२): आपके स्वर्णमंडित दिव्य मंदिर में श्रेष्ठ देवता और मुनिगण एकत्र होकर परम आनंदित भाव से आपकी महिमा का संकीर्तन कर रहे हैं। हे शेषाद्रिशेखर! आपका प्रभात मंगलमय हो।
शृण्वन्ति मञ्जुतरगानकलानि तन्वी
Shrinvanti manjutara-gana-kalani tanvee
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २३): हे लक्ष्मी के नित्य निवास! हे जगत के एकमात्र आधार! हे करुणापूर्ण नयनों वाले! हे सर्वज्ञ, सर्ववरदायक और अनंत प्रभावशाली प्रभु! हे शेषाद्रि के स्वामी! आपका प्रभात मंगलमय हो।
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 7 ||
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २४): जो मनुष्य तीनों संध्याओं में इस सुप्रभात स्तोत्र का नित्य पाठ करते हैं, वे ज्ञान, सौभाग्य, परम मंगल तथा समस्त प्रकार की सुख-सम्पत्ति को प्राप्त करते हैं।
भृङ्गावली च मकरन्दरसानुविद्धा
Bhringavali cha makaranda-rasanuviddha
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २५): जिनका मुखकमल सदा प्रसन्न रहता है, जो समस्त दोषों से रहित हैं, वरदान देने में परम चतुर हैं और जो निरंतर अपने भक्तों पर दयादृष्टि रखते हैं, हे शेषाद्रिशेखर! आपका प्रभात मंगलमय हो।
झङ्कारगीतविनोदेन विविक्तरङ्गे ।
Jhankara-geeta-vinodena vivikta-range |
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २६): कोटि-कोटि ब्रह्मांडों के एकमात्र स्वामी भगवान वेङ्कटेश को नमस्कार! शंख, चक्र, गदा और पद्म धारण करने वाले श्री हरि को मेरा बारंबार प्रणाम।
गायन्ति मञ्जुलवचांसि मनोहरत्वं
Gayanti manjula-vachamsi manoharatvam
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २७): हे पद्मनाभ! हे पुरुषोत्तम! हे वासुदेव! हे वैकुंठनाथ! समस्त पापों का नाश करने वाले तथा संसार रूपी नर्क से पार उतारने वाले हे श्री नारायण! हे शेषाद्रिशेखर! आपका प्रभात मंगलमय हो।
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 8 ||
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २८): हे कौशल्या के प्रिय पुत्र श्री राम! पूर्व में प्रातःकाल की लालिमा फैल चुकी है। हे पुरुषश्रेष्ठ! उठिए, नित्य देवकार्यों को संपन्न करने का समय हो गया है।
योषागणेन वरदधिमथने विमुक्ता
Yoshaganena vara-dadhi-mathane vimukta
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक २९): हे शेष पर्वत पर दिव्य निवास करने वाले श्री वेङ्कटेश्वर! हे नारायण! हे अच्युत! हे कमलनयन! अपनी कृपादृष्टि से संपूर्ण लोकों की रक्षा करने वाले हे प्रभु! मुझे अपना कृपापूर्ण हस्त-अवलंबन प्रदान कीजिए।
रज्जुस्वनः प्रकटयत्यनिशं विलोलम् ।
Rajju-svanah prakatayatyanisham vilolam |
भावार्थ: भावार्थ (श्लोक ३०): इस प्रकार महाकवि श्री प्रतिवादि भयंकरम अण्णन द्वारा विरचित तिरुपति बालाजी का परम पावन प्रभातकालीन मंगलमयी स्तुतिगान श्री वेङ्कटेश्वर सुप्रभातम् सम्पूर्ण हुआ।
आकर्ण्यते दिशि दिशि प्रतिशब्दिताश्च
Akarnyate dishi dishi pratishabditashcha
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 9 ||
पद्मेशमित्रशतपत्रगतालिगर्भाः
Padmesha-mitra-shatapattra-gatali-garbhah
फुल्लप्रपन्नमधुपानमधुप्रहृष्टाः ।
Phulla-prapanna-madhupana-madhu-prahrishtah |
गुञ्जन्ति मञ्जुलवचांसि मनोहरत्वं
Gunjanti manjula-vachamsi manoharatvam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 10 ||
श्रीमानभीष्टवरदानकृपामृताब्धे
Shreeman-abheeshta-varadana-kripamritabdhe
वृक्षादिजातिषु विहङ्गममण्डलानाम् ।
Vrikshadi-jatishu vihangama-mandalanam |
आकर्णय स्तुतिगिरः कलकण्ठनादान्
Akarnaya stuti-girah kalakantha-nadan
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 11 ||
सेवापराः शिवशुकसनकादयस्ते
Sevaparah shiva-shuka-sanakadayaste
द्वारि स्थिता वरगुणाम्बुजलोचनाक्षाः ।
Dvari sthitah vara-gunambuja-lochanakshah |
सम्भावयन्ति विबुधास्तव पादपद्मं
Sambhavayanti vibudhas-tava pada-padmam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 12 ||
पञ्चाननाब्जभवषण्मुखवासवाद्याः
Panchananabja-bhava-shanmukha-vasavadyah
त्रैविक्रमादिचरितं विबुधाः स्तुवन्ति ।
Traivikramadi-charitam vibudhah stuvanti |
भाषापतिः पठति वासरशुद्धिमारात्
Bhashapatih pathati vasara-shuddhim-arat
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 13 ||
ईषत्प्रफुल्लकमलोदरसङ्गृहीतैः
Eeshat-praphulla-kamalodara-sangriheetaih
आमोदनिर्भरसुगन्धिसुशीतलैश्च ।
Amoda-nirbhara-sugandhi-susheetalaishcha |
अद्भिर्विचित्ररुचिराम्बरवस्त्रहस्ताः
Adbhir-vichitra-ruchirambara-vastra-hastah
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 14 ||
धाटीषु ते विहगराजमृगाधिराज-
Dhateeshu te vihagaraja-mrigadhiraja-
नागाधिराजगजराजहयाधिराजाः ।
Nagadhiraja-gajaraja-hayadhirajah |
स्वस्वाधिकारमहिमानमवेक्षमाणाः
Svasvadhikara-mahimanam-avekshamanah
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 15 ||
सूर्येन्दुभौमबुधवाक्पतिशुक्रमन्द-
Sūryendu-bhauma-budha-vakpati-shukra-manda-
राहुस्वर्भानुसहिता दिवि दीप्तभासः ।
Rahu-svarbhanu-sahitah divi deeptabhasah |
त्वद्दासदासचरमावधिदासदासाः
Tvad-dasa-dasa-charamavadhi-dasa-dasah
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 16 ||
त्वत्पादधूलिभरितस्फुरितोत्तमाङ्गाः
Tvat-pada-dhūli-bharita-sphuritottamangah
स्वर्गापवर्गपदवीं तृणवन्मन्यन्ते ।
Svargapavarga-padaveem trinavan-manyante |
तेभ्यः प्रसन्नाभयदाननिरूपिताभ्यां
Tebhyah prasannabhayada-naniroopitabhyam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 17 ||
गण्डाविभाति वदने वरदस्य कण्ठे
Ganda-vibhati vadane varadasya kanthe
मन्दस्मितं च मुकुलेक्षणपङ्कजाभ्याम् ।
Manda-smitam cha mukulekshana-pankajabhyam |
आलोकयन् नयनयोर्निमिषेण तुभ्यं
Alokayan nayanayor-nimishena tubhyam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 18 ||
श्रीमन्ननन्तमहिमास्पद हे नृसिंह
Shreemann-ananta-mahimaspada he nrisimha
लक्ष्मीपते मधुमथनारविन्दनेत्र ।
Lakshmipate madhumathanaravinda-netra |
श्रीशङ्खचक्रवरदाभयहस्त विष्णो
Shri-shankha-chakra-varadabhaya-hasta vishno
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 19 ||
कौस्तुभोद्भासितोरस्क कालिन्दीजलसन्निभ ।
Kaustubhobhasitoraska kalindi-jala-sannibha |
पीताम्बरधर श्रीमन् वेङ्कटेश नमोऽस्तु ते
Peetambara-dhara shreeman venkatesha namo'stu te || 20 ||
श्रीवेङ्कटाचलपते तव सुप्रभातं
Shree-venkatachala-pate tava suprabhatam
श्रीवेङ्कटेशदयिते तव सुप्रभातम ।
Shree-venkatesha-dayite tava suprabhatam |
श्रीशेखरेन्द्रशिखराभरणाय तुभ्यं
Shree-shekharendra-shikharabharanaya tubhyam
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 21 ||
अतिललितविलासैराकुले मन्दिरे ते
Ati-lalita-vilasair-akule mandire te
विविधविबुधमुख्याश्चारुचामीकराढ्याः ।
Vividha-vibudha-mukhyash-charu-chameekaradhyah |
तव महिमसमूहं संस्तुवन्ति प्रहृष्टाः
Tava mahima-samooham samstuvanti prahrishtah
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 22 ||
लक्ष्मीनिवास जगदेकनिधानमूर्ते
Lakshmi-nivasa jagad-eka-nidhana-mūrte
कारुण्यपूर्णवरनेत्रयुगाभिरामा ।
Karunya-poorna-vara-netra-yugabhirama |
सर्वज्ञ सर्ववरद प्रथितप्रभावा
Sarvajna sarva-varada prathita-prabhava
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 23 ||
सन्ध्यासु सन्ततममुं पठतां नराणां
Sandhyasu santatam-amum pathatam naranam
ज्ञानान्वितं च सुभगं वरमङ्गलं च ।
Jnananvitam cha subhagam vara-mangalam cha |
सम्पद्यते प्रतिदिनं सुखसम्पदश्च
Sampadyate pratidinam sukha-sampadashcha
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 24 ||
श्रीमान् प्रसन्नवदनाम्बुरुहाभिरामो
Shreeman prasanna-vadanamburuhabhiramo
दोषानुषङ्गरहितो वरदानदक्षः ।
Doshanushanga-rahito varadana-dakshah |
नित्यं निरन्तरमवेक्षितभक्तसङ्घो
Nityam nirantaram-avekshita-bhakta-sangho
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 25 ||
अखिलाण्डकोटिब्रह्माण्डनायक नमोऽस्तु ते ।
Akhilanda-koti-brahmanda-nayaka namo'stu te |
शङ्खचक्रगदापद्मधराय नमो नमः
Shankha-chakra-gada-padma-dharaya namo namah || 26 ||
श्रीपद्मनाभ पुरुषोत्तम वासुदेव
Shree-padmanabha purushottama vasudeva
वैकुण्ठनाथ दुरितक्षयकारकाय ।
Vaikunthanatha durita-kshaya-karakaya |
नारायणाय नरकार्णवतारकाय
Narayanaya narakarnava-tarakaya
शेषाद्रिशेखरविभो तव सुप्रभातम
Sheshadri-shekhara-vibho tava suprabhatam || 27 ||
कौसल्यासुप्रजा राम पूर्वा सन्ध्या प्रवर्तते ।
Kausalyasupraja rama poorva sandhya pravartate |
उत्तिष्ठ नरशार्दूल कर्तव्यं दैवमाह्निकम्
Uttishtha narashardūla kartavyam daivam-ahnikam || 28 ||
श्रीशेषशैलसुनिकेतन दिव्यमूर्ते
Shree-shesha-shaila-suniketana divya-mūrte
नारायणाच्युत हरे नलिनायताक्ष ।
Narayanachyuta hare nalinayataksha |
लीलाकटाक्षपरिरक्षितसर्वलोक
Leela-kataksha-parirakshita-sarva-loka
श्रीवेङ्कटेश मम देहि करावलम्बम्
Shree-venkatesha mama dehi karavalambam || 29 ||
॥ इति श्रीप्रतिवादिभयङ्करमण्णन् विरचितं श्रीवेङ्कटेश्वर सुप्रभातम् सम्पूर्णम् ॥
|| Iti Shri Prativadi Bhayankaram Annan Virachitam Shri Venkateswara Suprabhatam Sampoornam ||

About Sri Venkateswara Suprabhatam (वेंकटेश्वर सुप्रभात परिचय)

The Sri Venkateswara Suprabhatam (श्री वेङ्कटेश्वर सुप्रभातम्) is the celebrated morning prayer recited every day at dawn to gently awaken Lord Sri Venkateswara (Lord Balaji / Srinivasa) in the sanctum sanctorum of the world-famous hill shrine of Tirumala. Composed in sublime Sanskrit verse around 1430 CE by Sri Prativadi Bhayankaram Annan, an ardent disciple of Sri Manavala Mamunigal and follower of the Sri Vaishnava tradition of Sri Ramanujacharya, the hymn has become the spiritual heartbeat of millions of Hindu homes worldwide.

The Suprabhatam opens with the immortal words spoken by Sage Vishwamitra to Lord Rama in the Valmiki Ramayana: "Kausalya supraja Rama poorva sandhya pravartate / Uttishtha narashardula kartavyam daivam-ahnikam" ("O Rama, noble child of Kausalya! The dawn is breaking in the east; arise, O lion among men, to perform the divine rituals"). Through 29 meticulously composed verses, the poet paints a mesmerizing picture of creation awakening—celestial sages bearing Akashaganga lotuses, humming bees emerging from blossoming flowers, cows being milked, the Nine Planets (Navagrahas) standing as humble servants, and Lord Shiva, Brahma, and Indra singing the Lord's glories.

On this page, devotees will find the complete 29 verses of the primary Suprabhatam in clean Devanagari script, Roman transliteration, verse-by-verse Hindi भावार्थ, and English translation, along with liturgical context and daily chanting guidelines.

Structural Breakdown of the Tirumala Morning Liturgy

The complete morning ritual recitation at Tirumala comprises four distinct sections:

1. Suprabhatam (29 Verses)

The morning awakening hymn invoking Lord Srinivasa and Goddess Padmavathi, painting the beauty of the dawn upon Mount Sheshadri.

2. Sri Venkateswara Stotram (16 Verses)

A classical hymn praising the transcendental attributes, divine weapons, and auspicious incarnations of the Lord.

3. Sri Venkateswara Prapatti (16 Verses)

The formal prayer of absolute self-surrender (Sharanagati) at the sacred lotus feet of Lord Venkateswara.

4. Mangalashasanam (14 Verses)

Composed by Sri Manavala Mamunigal, offering auspicious blessings and longevity (Mangalam) unto the Lord of the Seven Hills.

Spiritual Significance of Daily Recitation

According to Vaishnava tradition, reciting or listening to the Suprabhatam brings numerous spiritual blessings:

  • Positive Start to the Day: Fills the home environment with serenity, divine vibrations, and sattvic energy.
  • Purification of Mind & Senses: Disperses morning lethargy and aligns the mind with spiritual awareness and gratitude.
  • Attainment of Divine Grace: Verse 24 states that whoever recites this prayer at dawn receives divine wisdom (jnana), auspicious fortune (mangala), and enduring happiness.
  • Mitigation of Astrological Doshas: Verse 16 highlights that all nine celestial planets serve as the humble servants of Lord Venkateswara, helping pacify adverse astrological influences.

Traditional Recitation Practice (पाठ विधि)

Auspicious Timing

Dawn (Brahma Muhurta or Ushas Kala), ideally between 4:30 AM and 6:00 AM, at the very transition from night into morning.

Step-by-Step Procedure
  1. Bathe, wear clean traditional clothes, and light a pure cow ghee lamp before an image of Lord Venkateswara or Sri Maha Vishnu.
  2. Offer fresh water, Tulasi leaves, and fruits if available.
  3. Recite the 29 verses with devotion and rhythm, concluding with the surrender prayer ("Sri Venkatesha mama dehi karavalambam").